Profetane
Daniels syn om de fire dyrene og Den gamle av dager
I det første året Belsasar var konge i Babylon, har Daniel en drøm der himmelens fire vinder bryter løs mot havet og fire store dyr stiger opp: en løve med ørnevinger, en bjørn med tre ribben i munnen, en leopard med fire vinger og fire hoder, og et fryktinngytende fjerde dyr med jerntenner og ti horn. Et lite horn med menneskeøyne og en stor munn vokser frem mellom hornene. Så blir troner satt frem, Den gamle av dager tar sete, retten settes og bøker åpnes, og det fjerde dyret blir drept. Med himmelens skyer kommer en som ligner en menneskesønn og får evig herredømme over alle folk og nasjoner.
Daniel 7,1-14
1I det første styringsåret til Belsasar, kongen av Babylon, hadde Daniel ein draum og såg syn medan han låg i senga si. Så skreiv han ned draumen og fortalde hovudinnhaldet.
בִּשְׁנַ֣ת חֲדָ֗ה לְבֵלְאשַׁצַּר֙ מֶ֣לֶךְ בָּבֶ֔ל דָּנִיֵּאל֙ חֵ֣לֶם חֲזָ֔ה וְחֶזְוֵ֥י רֵאשֵׁ֖הּ עַֽל־מִשְׁכְּבֵ֑הּ בֵּאדַ֙יִן֙ חֶלְמָ֣א כְתַ֔ב רֵ֥אשׁ מִלִּ֖ין אֲמַֽר׃
2Daniel tok til orde og sa: Eg såg i synet mitt om natta, og sjå, dei fire vindane frå himmelen rørte opp det store havet.
עָנֵ֤ה דָנִיֵּאל֙ וְאָמַ֔ר חָזֵ֥ה הֲוֵ֛ית בְּחֶזְוִ֖י עִם־לֵֽילְיָ֑א וַאֲר֗וּ אַרְבַּע֙ רוּחֵ֣י שְׁמַיָּ֔א מְגִיחָ֖ן לְיַמָּ֥א רַבָּֽא׃
3Fire store dyr steig opp frå havet, og kvart av dei var ulikt dei andre.
וְאַרְבַּ֤ע חֵיוָן֙ רַבְרְבָ֔ן סָלְקָ֖ן מִן־יַמָּ֑א שָׁנְיָ֖ן דָּ֥א מִן־דָּֽא׃
4Det første var som ei løve og hadde vengjer som ein ørn. Eg såg på til vengjene vart rivne av, og det vart lyft opp frå jorda og sett på føtene som eit menneske, og det fekk eit menneskehjarte.
קַדְמָיְתָ֣א כְאַרְיֵ֔ה וְגַפִּ֥ין דִּֽי־נְשַׁ֖ר לַ֑הּ חָזֵ֣ה הֲוֵ֡ית עַד֩ דִּי־מְּרִ֨יטוּ גַפַּ֜יהּ וּנְטִ֣ילַת מִן־אַרְעָ֗א וְעַל־רַגְלַ֙יִן֙ כֶּאֱנָ֣שׁ הֳקִימַ֔ת וּלְבַ֥ב אֱנָ֖שׁ יְהִ֥יב לַֽהּ׃
5Og sjå, eit anna dyr, det andre, likna ein bjørn. Det vart reist opp på den eine sida, og det hadde tre ribbein i kjeften mellom tennene. Og dei sa til det: Reis deg, et mykje kjøt!
וַאֲר֣וּ חֵיוָה֩ אָחֳרִ֨י תִנְיָנָ֜ה דָּמְיָ֣ה לְדֹ֗ב וְלִשְׂטַר־חַד֙ הֳקִמַ֔ת וּתְלָ֥ת עִלְעִ֛ין בְּפֻמַּ֖הּ בֵּ֣ין *שניה **שִׁנַּ֑הּ וְכֵן֙ אָמְרִ֣ין לַ֔הּ ק֥וּמִֽי אֲכֻ֖לִי בְּשַׂ֥ר שַׂגִּֽיא׃
6Etter dette såg eg, og sjå, eit anna dyr, som ein leopard. Det hadde fire fuglevengjer på ryggen, og dyret hadde fire hovud, og det fekk makt til å herska.
בָּאתַ֨ר דְּנָ֜ה חָזֵ֣ה הֲוֵ֗ית וַאֲר֤וּ אָֽחֳרִי֙ כִּנְמַ֔ר וְלַ֨הּ גַּפִּ֥ין אַרְבַּ֛ע דִּי־ע֖וֹף עַל־*גביה **גַּבַּ֑הּ וְאַרְבְּעָ֤ה רֵאשִׁין֙ לְחֵ֣יוְתָ֔א וְשָׁלְטָ֖ן יְהִ֥יב לַֽהּ׃
7Etter dette såg eg i nattsynene, og sjå, eit fjerde dyr, skræmande og frykteleg og svært sterkt. Det hadde store tenner av jarn. Det åt og knuste, og det som var att, trakka det ned med føtene. Det var annleis enn alle dyra som var før det, og det hadde ti horn.
בָּאתַ֣ר דְּנָה֩ חָזֵ֨ה הֲוֵ֜ית בְּחֶזְוֵ֣י לֵֽילְיָ֗א וַאֲר֣וּ חֵיוָ֣ה *רביעיה **רְֽבִיעָאָ֡ה דְּחִילָה֩ וְאֵֽימְתָנִ֨י וְתַקִּיפָ֜א יַתִּ֗ירָא וְשִׁנַּ֨יִן דִּֽי־פַרְזֶ֥ל לַהּ֙ רַבְרְבָ֔ן אָֽכְלָ֣ה וּמַדֱּקָ֔ה וּשְׁאָרָ֖א *ברגליה **בְּרַגְלַ֣הּ רָפְסָ֑ה וְהִ֣יא מְשַׁנְּיָ֗ה מִן־כָּל־חֵֽיוָתָא֙ דִּ֣י קֽ͏ָדָמַ֔יהּ וְקַרְנַ֥יִן עֲשַׂ֖ר לַֽהּ׃
8Medan eg såg nøye på horna, sjå, då kom det opp eit anna lite horn mellom dei, og tre av dei første horna vart rivne opp framfor det. Og sjå, dette hornet hadde auge som menneskeauge og ein munn som tala store ord.
מִשְׂתַּכַּ֨ל הֲוֵ֜ית בְּקַרְנַיָּ֗א וַ֠אֲלוּ קֶ֣רֶן אָחֳרִ֤י זְעֵירָה֙ סִלְקָ֣ת *ביניהון **בֵּֽינֵיהֵ֔ן וּתְלָ֗ת מִן־קַרְנַיָּא֙ קַדְמָ֣יָתָ֔א *אתעקרו **אֶתְעֲקַ֖רָה מִן־*קדמיה **קֳדָמַ֑הּ וַאֲל֨וּ עַיְנִ֜ין כְּעַיְנֵ֤י אֲנָשָׁא֙ בְּקַרְנָא־דָ֔א וּפֻ֖ם מְמַלִּ֥ל רַבְרְבָֽן׃
9Eg såg på til tronane vart sette ned, og Den gamle av dagar sette seg. Kleda hans var kvite som snø, og håret på hovudet hans var som rein ull. Trona hans var eldsloge, og hjula på den var brennande eld.
חָזֵ֣ה הֲוֵ֗ית עַ֣ד דִּ֤י כָרְסָוָן֙ רְמִ֔יו וְעַתִּ֥יק יוֹמִ֖ין יְתִ֑ב לְבוּשֵׁ֣הּ ׀ כִּתְלַ֣ג חִוָּ֗ר וּשְׂעַ֤ר רֵאשֵׁהּ֙ כַּעֲמַ֣ר נְקֵ֔א כָּרְסְיֵהּ֙ שְׁבִיבִ֣ין דִּי־נ֔וּר גַּלְגִּלּ֖וֹהִי נ֥וּר דָּלִֽק׃
10Ein elvestraum av eld rann fram frå han. Tusen på tusen tente han, og ti tusen på ti tusen stod framfor han. Retten vart sett, og bøkene vart opna.
נְהַ֣ר דִּי־נ֗וּר נָגֵ֤ד וְנָפֵק֙ מִן־קֳדָמ֔וֹהִי אֶ֤לֶף *אלפים **אַלְפִין֙ יְשַׁמְּשׁוּנֵּ֔הּ וְרִבּ֥וֹ *רבון **רִבְבָ֖ן קֽ͏ָדָמ֣וֹהִי יְקוּמ֑וּן דִּינָ֥א יְתִ֖ב וְסִפְרִ֥ין פְּתִֽיחוּ׃
11Då såg eg, på grunn av lyden av dei store orda som hornet tala – eg såg på til dyret vart drepe og kroppen øydelagd og gjeven over til å brennast i eld.
חָזֵ֣ה הֲוֵ֔ית בֵּאדַ֗יִן מִן־קָל֙ מִלַּיָּ֣א רַבְרְבָתָ֔א דִּ֥י קַרְנָ֖א מְמַלֱּלָ֑ה חָזֵ֣ה הֲוֵ֡ית עַד֩ דִּ֨י קְטִילַ֤ת חֵֽיוְתָא֙ וְהוּבַ֣ד גִּשְׁמַ֔הּ וִיהִיבַ֖ת לִיקֵדַ֥ת אֶשָּֽׁא׃
12Dei andre dyra mista òg makta si, men dei fekk forlenging av livet for ei tid og ei stund.
וּשְׁאָר֙ חֵֽיוָתָ֔א הֶעְדִּ֖יו שָׁלְטָנְה֑וֹן וְאַרְכָ֧ה בְחַיִּ֛ין יְהִ֥יבַת לְה֖וֹן עַד־זְמַ֥ן וְעִדָּֽן׃
13Eg såg i nattsynene, og sjå, med skyene på himmelen kom ein som likna ein menneskeson. Han kom fram til Den gamle av dagar og vart ført fram for han.
חָזֵ֤ה הֲוֵית֙ בְּחֶזְוֵ֣י לֵֽילְיָ֔א וַאֲרוּ֙ עִם־עֲנָנֵ֣י שְׁמַיָּ֔א כְּבַ֥ר אֱנָ֖שׁ אָתֵ֣ה הֲוָ֑ה וְעַד־עַתִּ֤יק יֽוֹמַיָּא֙ מְטָ֔ה וּקְדָמ֖וֹהִי הַקְרְבֽוּהִי׃
14Han fekk herredøme, ære og rike, og alle folk, nasjonar og tungemål skal tena han. Herredømet hans er eit evig herredøme som ikkje skal forgå, og riket hans skal aldri gå til grunne.
וְלֵ֨הּ יְהִ֤יב שָׁלְטָן֙ וִיקָ֣ר וּמַלְכ֔וּ וְכֹ֣ל עַֽמְמַיָּ֗א אֻמַיָּ֛א וְלִשָּׁנַיָּ֖א לֵ֣הּ יִפְלְח֑וּן שָׁלְטָנֵ֞הּ שָׁלְטָ֤ן עָלַם֙ דִּֽי־לָ֣א יֶעְדֵּ֔ה וּמַלְכוּתֵ֖הּ דִּי־לָ֥א תִתְחַבַּֽל׃ פ