Urkyrkja
Peter befries fra fengsel
En engel befrir Peter fra fengselet mens menigheten ber for ham.
Apostelgjerningane 12,1-19
1På den tida la kong Herodes hand på nokre av dei som høyrde til forsamlinga, for å gjera dei vondt.
Κατʼ ἐκεῖνον δὲ τὸν καιρὸν ἐπέβαλεν Ἡρῴδης ὁ βασιλεὺς τὰς χεῖρας κακῶσαί τινας τῶν ἀπὸ τῆς ἐκκλησίας.
2Han lét drepa Jakob, bror til Johannes, med sverd.
ἀνεῖλεν δὲ Ἰάκωβον τὸν ἀδελφὸν Ἰωάννου μαχαίρῃ.
3Då han såg at dette var til hugnad for jødane, gjekk han vidare og greip også Peter. Det var i dei usyra brøds dagar.
⸂ἰδὼν δὲ⸃ ὅτι ἀρεστόν ἐστιν τοῖς Ἰουδαίοις προσέθετο συλλαβεῖν καὶ Πέτρον (ἦσαν ⸀δὲ ἡμέραι τῶν ἀζύμων),
4Han tok han til fange og sette han i fengsel, og gav han over til fire vaktlag på fire soldatar kvar til å vakta han. Han ville føra han fram for folket etter påske.
ὃν καὶ πιάσας ἔθετο εἰς φυλακήν, παραδοὺς τέσσαρσιν τετραδίοις στρατιωτῶν φυλάσσειν αὐτόν, βουλόμενος μετὰ τὸ πάσχα ἀναγαγεῖν αὐτὸν τῷ λαῷ.
5Peter vart altså halden i fengselet, men forsamlinga bad inderleg til Gud for han.
ὁ μὲν οὖν Πέτρος ἐτηρεῖτο ἐν τῇ φυλακῇ· προσευχὴ δὲ ἦν ⸀ἐκτενῶς γινομένη ὑπὸ τῆς ἐκκλησίας πρὸς τὸν θεὸν ⸀περὶ αὐτοῦ.
6Natta før Herodes skulle føra han fram, låg Peter og sov mellom to soldatar, bunden med to lenkjer, og vaktmenn framfor døra vakta fengselet.
Ὅτε δὲ ἤμελλεν ⸂προαγαγεῖν αὐτὸν⸃ ὁ Ἡρῴδης, τῇ νυκτὶ ἐκείνῃ ἦν ὁ Πέτρος κοιμώμενος μεταξὺ δύο στρατιωτῶν δεδεμένος ἁλύσεσιν δυσίν, φύλακές τε πρὸ τῆς θύρας ἐτήρουν τὴν φυλακήν.
7Og sjå, ein engel frå Herren stod der, og eit lys skein i cella. Han dulta Peter i sida, vekte han og sa: «Stå fort opp!» Og lenkjene fall av hendene hans.
καὶ ἰδοὺ ἄγγελος κυρίου ἐπέστη, καὶ φῶς ἔλαμψεν ἐν τῷ οἰκήματι· πατάξας δὲ τὴν πλευρὰν τοῦ Πέτρου ἤγειρεν αὐτὸν λέγων· Ἀνάστα ἐν τάχει· καὶ ἐξέπεσαν αὐτοῦ αἱ ἁλύσεις ἐκ τῶν χειρῶν.
8Engelen sa til han: «Bind beltet om deg og ta på deg sandalane dine.» Det gjorde han. Så sa engelen: «Kast kappa di om deg og følg meg!»
εἶπεν ⸀δὲ ὁ ἄγγελος πρὸς αὐτόν· ⸀Ζῶσαι καὶ ὑπόδησαι τὰ σανδάλιά σου· ἐποίησεν δὲ οὕτως. καὶ λέγει αὐτῷ· Περιβαλοῦ τὸ ἱμάτιόν σου καὶ ἀκολούθει μοι.
9Peter gjekk ut og følgde han. Han skjøna ikkje at det som hende ved engelen, var verkeleg, men trudde han såg eit syn.
καὶ ἐξελθὼν ⸀ἠκολούθει, καὶ οὐκ ᾔδει ὅτι ἀληθές ἐστιν τὸ γινόμενον διὰ τοῦ ἀγγέλου, ἐδόκει δὲ ὅραμα βλέπειν.
10Dei gjekk forbi den første og den andre vakta, og kom til jernporten som førte ut til byen. Den opna seg av seg sjølv for dei. Dei gjekk ut og fram gjennom éi gate, og straks forlét engelen han.
διελθόντες δὲ πρώτην φυλακὴν καὶ δευτέραν ἦλθαν ἐπὶ τὴν πύλην τὴν σιδηρᾶν τὴν φέρουσαν εἰς τὴν πόλιν, ἥτις αὐτομάτη ἠνοίγη αὐτοῖς, καὶ ἐξελθόντες προῆλθον ῥύμην μίαν, καὶ εὐθέως ἀπέστη ὁ ἄγγελος ἀπʼ αὐτοῦ.
11Då Peter kom til seg sjølv, sa han: «No veit eg i sanning at Herren har sendt engelen sin og fria meg ut frå Herodes si hand og frå alt det jødefolket venta seg.»
καὶ ὁ Πέτρος ⸂ἐν ἑαυτῷ γενόμενος⸃ εἶπεν· Νῦν οἶδα ἀληθῶς ὅτι ἐξαπέστειλεν ⸀ὁ κύριος τὸν ἄγγελον αὐτοῦ καὶ ἐξείλατό με ἐκ χειρὸς Ἡρῴδου καὶ πάσης τῆς προσδοκίας τοῦ λαοῦ τῶν Ἰουδαίων.
12Då han hadde tenkt seg om, gjekk han til huset åt Maria, mor til Johannes som vart kalla Markus. Der var mange samla og bad.
Συνιδών τε ἦλθεν ἐπὶ τὴν οἰκίαν ⸀τῆς Μαρίας τῆς μητρὸς Ἰωάννου τοῦ ἐπικαλουμένου Μάρκου, οὗ ἦσαν ἱκανοὶ συνηθροισμένοι καὶ προσευχόμενοι.
13Då han banka på døra i porten, kom ei tenestejente som heitte Rode, for å høyra kven det var.
κρούσαντος δὲ ⸀αὐτοῦ τὴν θύραν τοῦ πυλῶνος προσῆλθε παιδίσκη ὑπακοῦσαι ὀνόματι Ῥόδη,
14Ho kjende att røysta til Peter, og av berre glede lét ho vera å opna porten, men sprang inn og fortalde at Peter stod utanfor.
καὶ ἐπιγνοῦσα τὴν φωνὴν τοῦ Πέτρου ἀπὸ τῆς χαρᾶς οὐκ ἤνοιξεν τὸν πυλῶνα, εἰσδραμοῦσα δὲ ἀπήγγειλεν ἑστάναι τὸν Πέτρον πρὸ τοῦ πυλῶνος.
15Dei sa til henne: «Du er frå vitet!» Men ho heldt fast på at det var slik. Då sa dei: «Det er engelen hans.»
οἱ δὲ πρὸς αὐτὴν εἶπαν· Μαίνῃ. ἡ δὲ διϊσχυρίζετο οὕτως ἔχειν. οἱ δὲ ἔλεγον· Ὁ ἄγγελός ⸂ἐστιν αὐτοῦ⸃.
16Men Peter heldt fram med å banka på. Då dei opna og såg han, vart dei heilt frå seg.
ὁ δὲ Πέτρος ἐπέμενεν κρούων· ἀνοίξαντες δὲ εἶδαν αὐτὸν καὶ ἐξέστησαν.
17Han gav dei teikn med handa om å vera stille, og fortalde dei korleis Herren hadde ført han ut or fengselet. Så sa han: «Fortel dette til Jakob og brørne.» Så gjekk han ut og drog til ein annan stad.
κατασείσας δὲ αὐτοῖς τῇ χειρὶ σιγᾶν διηγήσατο αὐτοῖς πῶς ὁ κύριος αὐτὸν ἐξήγαγεν ἐκ τῆς φυλακῆς, εἶπέν ⸀τε· Ἀπαγγείλατε Ἰακώβῳ καὶ τοῖς ἀδελφοῖς ταῦτα. καὶ ἐξελθὼν ἐπορεύθη εἰς ἕτερον τόπον.
18Då det vart dag, vart det ikkje lite uro mellom soldatane om kva som hadde hendt med Peter.
Γενομένης δὲ ἡμέρας ἦν τάραχος οὐκ ὀλίγος ἐν τοῖς στρατιώταις, τί ἄρα ὁ Πέτρος ἐγένετο.
19Herodes leita etter han, og då han ikkje fann han, forhøyrde han vaktmennene og gav ordre om at dei skulle førast bort. Så drog han ned frå Judea til Cæsarea og vart verande der.
Ἡρῴδης δὲ ἐπιζητήσας αὐτὸν καὶ μὴ εὑρὼν ἀνακρίνας τοὺς φύλακας ἐκέλευσεν ἀπαχθῆναι, καὶ κατελθὼν ἀπὸ τῆς Ἰουδαίας ⸀εἰς Καισάρειαν διέτριβεν.