Profetane
Jesajas profeti til kong Akas
Da Resin av Aram og Pekah av Israel rykker mot Jerusalem, skjelver kong Akas og folket av frykt. Herren sender Jesaja med sønnen Sjear-Jasjub for å berolige kongen: de to fiendtlige kongene – «rykende vedpinnestumper» – skal ikke lykkes, men hvis Akas ikke tror, skal han ikke bestå. Senere kunngjør Jesaja at Herren skal la Assyrias konge komme over Juda – en ødeleggende dom der landet blir til tornekratt og beitemark.
Jesaja 7,1-9
1I dei dagane då Akas, son til Jotam, son til Ussia, var konge i Juda, drog Resin, kongen i Aram, og Pekah, son til Remalja, kongen i Israel, opp mot Jerusalem for å føra krig mot byen. Men dei greidde ikkje å vinna over han.
וַיְהִ֡י בִּימֵ֣י אָ֠חָז בֶּן־יוֹתָ֨ם בֶּן־עֻזִּיָּ֜הוּ מֶ֣לֶךְ יְהוּדָ֗ה עָלָ֣ה רְצִ֣ין מֶֽלֶךְ־אֲ֠רָם וּפֶ֨קַח בֶּן־רְמַלְיָ֤הוּ מֶֽלֶךְ־יִשְׂרָאֵל֙ יְר֣וּשָׁלִַ֔ם לַמִּלְחָמָ֖ה עָלֶ֑יהָ וְלֹ֥א יָכֹ֖ל לְהִלָּחֵ֥ם עָלֶֽיהָ׃
2Då Davids hus fekk melding om at Aram hadde slått leir i Efraim, skalv hjartet hans og hjartet til folket hans, slik trea i skogen skjelv for vinden.
וַיֻּגַּ֗ד לְבֵ֤ית דָּוִד֙ לֵאמֹ֔ר נָ֥חָֽה אֲרָ֖ם עַל־אֶפְרָ֑יִם וַיָּ֤נַע לְבָבוֹ֙ וּלְבַ֣ב עַמּ֔וֹ כְּנ֥וֹעַ עֲצֵי־יַ֖עַר מִפְּנֵי־רֽוּחַ׃
3Då sa Herren til Jesaja: «Gå ut og møt Akas, du og son din Sjear-Jasjub, ved enden av vassrenna frå den øvre dammen, på vegen til Vaskarvollen.
וַיֹּ֣אמֶר יְהוָה֮ אֶֽל־יְשַׁעְיָהוּ֒ צֵא־נָא֙ לִקְרַ֣את אָחָ֔ז אַתָּ֕ה וּשְׁאָ֖ר יָשׁ֣וּב בְּנֶ֑ךָ אֶל־קְצֵ֗ה תְּעָלַת֙ הַבְּרֵכָ֣ה הָעֶלְיוֹנָ֔ה אֶל־מְסִלַּ֖ת שְׂדֵ֥ה כוֹבֵֽס׃
4Sei til han: Ver på vakt og hald deg roleg! Ver ikkje redd, og lat ikkje hjartet ditt bli motlaust på grunn av desse to rykande vedstumpane, for den brennande vreiden til Resin og Aram og son til Remalja.
וְאָמַרְתָּ֣ אֵ֠לָיו הִשָּׁמֵ֨ר וְהַשְׁקֵ֜ט אַל־תִּירָ֗א וּלְבָבְךָ֙ אַל־יֵרַ֔ךְ מִשְּׁנֵ֨י זַנְב֧וֹת הָאוּדִ֛ים הָעֲשֵׁנִ֖ים הָאֵ֑לֶּה בָּחֳרִי־אַ֛ף רְצִ֥ין וַאֲרָ֖ם וּבֶן־רְמַלְיָֽהוּ׃
5For Aram har lagt vonde planar mot deg, saman med Efraim og son til Remalja, og sagt:
יַ֗עַן כִּֽי־יָעַ֥ץ עָלֶ֛יךָ אֲרָ֖ם רָעָ֑ה אֶפְרַ֥יִם וּבֶן־רְמַלְיָ֖הוּ לֵאמֹֽר׃
6'Lat oss dra opp mot Juda og skremma dei, bryta gjennom til oss, og setja son til Tabeal til konge over dei.'
נַעֲלֶ֤ה בִֽיהוּדָה֙ וּנְקִיצֶ֔נָּה וְנַבְקִעֶ֖נָּה אֵלֵ֑ינוּ וְנַמְלִ֥יךְ מֶ֙לֶךְ֙ בְּתוֹכָ֔הּ אֵ֖ת בֶּן־טָֽבְאַֽל׃ ס
7Så seier Herren Gud: Det skal ikkje lukkast, det skal ikkje henda.
כֹּ֥ה אָמַ֖ר אֲדֹנָ֣י יְהוִ֑ה לֹ֥א תָק֖וּם וְלֹ֥א תִֽהְיֶֽה׃
8For hovudet til Aram er Damaskus, og hovudet til Damaskus er Resin. Og innan sekstifem år skal Efraim bli knust og ikkje lenger vera eit folk.
כִּ֣י רֹ֤אשׁ אֲרָם֙ דַּמֶּ֔שֶׂק וְרֹ֥אשׁ דַּמֶּ֖שֶׂק רְצִ֑ין וּבְע֗וֹד שִׁשִּׁ֤ים וְחָמֵשׁ֙ שָׁנָ֔ה יֵחַ֥ת אֶפְרַ֖יִם מֵעָֽם׃
9Hovudet til Efraim er Samaria, og hovudet til Samaria er son til Remalja. Om de ikkje trur, skal de ikkje stå fast.»
וְרֹ֤אשׁ אֶפְרַ֙יִם֙ שֹׁמְר֔וֹן וְרֹ֥אשׁ שֹׁמְר֖וֹן בֶּן־רְמַלְיָ֑הוּ אִ֚ם לֹ֣א תַאֲמִ֔ינוּ כִּ֖י לֹ֥א תֵאָמֵֽנוּ׃ ס
Jesaja 7,17-25
17Herren skal føra over deg og folket ditt og huset til far din dagar som det ikkje har vore maken til sidan Efraim skilde seg frå Juda – kongen av Assyria.
יָבִ֨יא יְהוָ֜ה עָלֶ֗יךָ וְעַֽל־עַמְּךָ֮ וְעַל־בֵּ֣ית אָבִיךָ֒ יָמִים֙ אֲשֶׁ֣ר לֹא־בָ֔אוּ לְמִיּ֥וֹם סוּר־אֶפְרַ֖יִם מֵעַ֣ל יְהוּדָ֑ה אֵ֖ת מֶ֥לֶךְ אַשּֽׁוּר׃ פ
18Den dagen skal Herren plystra på flugene som er ved enden av elvane i Egypt, og på biene som er i landet Assyria.
וְהָיָ֣ה ׀ בַּיּ֣וֹם הַה֗וּא יִשְׁרֹ֤ק יְהוָה֙ לַזְּב֔וּב אֲשֶׁ֥ר בִּקְצֵ֖ה יְאֹרֵ֣י מִצְרָ֑יִם וְלַ֨דְּבוֹרָ֔ה אֲשֶׁ֖ר בְּאֶ֥רֶץ אַשּֽׁוּר׃
19Dei skal koma og slå seg ned, alle saman, i dei bratte dalane og i bergsprekene, i alle tornebuskane og på alle vassingsplassane.
וּבָ֨אוּ וְנָח֤וּ כֻלָּם֙ בְּנַחֲלֵ֣י הַבַּתּ֔וֹת וּבִנְקִיקֵ֖י הַסְּלָעִ֑ים וּבְכֹל֙ הַנַּ֣עֲצוּצִ֔ים וּבְכֹ֖ל הַנַּהֲלֹלִֽים׃
20Den dagen skal Herren raka med ein rakekniv som er leigd frå andre sida av Elva – med kongen av Assyria – hovudet og håret på beina, og skjegget skal han òg ta bort.
בַּיּ֣וֹם הַה֡וּא יְגַלַּ֣ח אֲדֹנָי֩ בְּתַ֨עַר הַשְּׂכִירָ֜ה בְּעֶבְרֵ֤י נָהָר֙ בְּמֶ֣לֶךְ אַשּׁ֔וּר אֶת־הָרֹ֖אשׁ וְשַׂ֣עַר הָרַגְלָ֑יִם וְגַ֥ם אֶת־הַזָּקָ֖ן תִּסְפֶּֽה׃ ס
21Den dagen skal ein mann halda ei ung ku og to sauer i live.
וְהָיָ֖ה בַּיּ֣וֹם הַה֑וּא יְחַיֶּה־אִ֛ישׁ עֶגְלַ֥ת בָּקָ֖ר וּשְׁתֵּי־צֹֽאן׃
22Og fordi dei gjev så mykje mjølk, skal han eta rømme. Ja, rømme og honning skal alle eta som er att i landet.
וְהָיָ֗ה מֵרֹ֛ב עֲשׂ֥וֹת חָלָ֖ב יֹאכַ֣ל חֶמְאָ֑ה כִּֽי־חֶמְאָ֤ה וּדְבַשׁ֙ יֹאכֵ֔ל כָּל־הַנּוֹתָ֖ר בְּקֶ֥רֶב הָאָֽרֶץ׃
23Den dagen skal kvar stad der det no veks tusen vinstokkar til ein verdi av tusen sølvstykke, vera full av tornar og tistel.
וְהָיָה֙ בַּיּ֣וֹם הַה֔וּא יִֽהְיֶ֣ה כָל־מָק֗וֹם אֲשֶׁ֧ר יִֽהְיֶה־שָּׁ֛ם אֶ֥לֶף גֶּ֖פֶן בְּאֶ֣לֶף כָּ֑סֶף לַשָּׁמִ֥יר וְלַשַּׁ֖יִת יִֽהְיֶֽה׃
24Med pil og boge skal folk koma dit, for heile landet skal vera fullt av tornar og tistel.
בַּחִצִּ֥ים וּבַקֶּ֖שֶׁת יָ֣בוֹא שָׁ֑מָּה כִּי־שָׁמִ֥יר וָשַׁ֖יִת תִּֽהְיֶ֥ה כָל־הָאָֽרֶץ׃
25Og alle dei åsane som før vart hakka med hakke, dit skal du ikkje koma av frykt for tornar og tistel. Dei skal bli til beitemark for storfe og til stad der småfe trakkar.
וְכֹ֣ל הֶהָרִ֗ים אֲשֶׁ֤ר בַּמַּעְדֵּר֙ יֵעָ֣דֵר֔וּן לֹֽא־תָב֣וֹא שָׁ֔מָּה יִרְאַ֖ת שָׁמִ֣יר וָשָׁ֑יִת וְהָיָה֙ לְמִשְׁלַ֣ח שׁ֔וֹר וּלְמִרְמַ֖ס שֶֽׂה׃ פ