Ussa

Mannen som rørte ved paktens ark

Òg kjend som: Uzza, Uzzah

Det sameinte kongeriketLederca. 1000 f.Kr.

Ussa var en sønn av Abinadab som hjalp med å frakte paktens ark fra sin fars hus til Jerusalem under kong Davids styre. Han ble slått ned av Gud da han rakte ut hånden og tok på arken for å stabilisere den, da oksene snublet. Hans plutselige død ble en alvorlig påminnelse om helligheten til Guds ting og viktigheten av å følge Guds forskrifter.

Familie

Nøkkelhendingar

Arken oppbevart i Abinadabs hus

Paktens ark hadde vært oppbevart i Abinadabs hus i Kirjat-Jearim i mange år etter at den ble returnert av filisterne. Ussa og hans bror Akjo vokste opp i nærheten av arken.

1Mennene frå Kirjat-Jearim kom og henta HERRENs paktkiste og førte henne opp til huset åt Abinadab på haugen. Dei vigde Eleasar, son hans, til å ta vare på HERRENs paktkiste.
וַיָּבֹ֜אוּ אַנְשֵׁ֣י ׀ קִרְיַ֣ת יְעָרִ֗ים וֽ͏ַיַּעֲלוּ֙ אֶת־אֲר֣וֹן יְהוָ֔ה וַיָּבִ֣אוּ אֹת֔וֹ אֶל־בֵּ֥ית אֲבִינָדָ֖ב בַּגִּבְעָ֑ה וְאֶת־אֶלְעָזָ֤ר בְּנוֹ֙ קִדְּשׁ֔וּ לִשְׁמֹ֖ר אֶת־אֲר֥וֹן יְהוָֽה׃ פ ‬
2Frå den dagen paktkista vart verande i Kirjat-Jearim, gjekk det lang tid – tjue år. Og heile Israels hus klaga seg etter Herren.
וַיְהִ֗י מִיּ֞וֹם שֶׁ֤בֶת הָֽאָרוֹן֙ בְּקִרְיַ֣ת יְעָרִ֔ים וַיִּרְבּוּ֙ הַיָּמִ֔ים וַיִּֽהְי֖וּ עֶשְׂרִ֣ים שָׁנָ֑ה וַיִּנָּה֛וּ כָּל־בֵּ֥ית יִשְׂרָאֵ֖ל אַחֲרֵ֥י יְהוָֽה׃ ס ‬

Transport av arken på en ny vogn

Kong David bestemte seg for å flytte paktens ark til Jerusalem, og Ussa og Akjo kjørte den nye vognen som arken ble plassert på. Dette var i strid med Guds forordning om at arken skulle bæres av levittene.

3Dei sette Guds ark på ei ny vogn og førte henne ut frå huset til Abinadab, som låg på høgda. Ussa og Ahjo, sønene til Abinadab, køyrde den nye vogna.
וַיַּרְכִּ֜בוּ אֶת־אֲר֤וֹן הָֽאֱלֹהִים֙ אֶל־עֲגָלָ֣ה חֲדָשָׁ֔ה וַיִּשָּׂאֻ֔הוּ מִבֵּ֥ית אֲבִינָדָ֖ב אֲשֶׁ֣ר בַּגִּבְעָ֑ה וְעֻזָּ֣א וְאַחְי֗וֹ בְּנֵי֙ אֲבִ֣ינָדָ֔ב נֹהֲגִ֖ים אֶת־הָעֲגָלָ֥ה חֲדָשָֽׁה׃‪[t]‬ ‬
4Dei førte henne frå huset til Abinadab på høgda, med Guds ark, og Ahjo gjekk framføre arka.
‪[t]‬וַיִּשָּׂאֻ֗הוּ מִבֵּ֤ית אֲבִֽינָדָב֙ אֲשֶׁ֣ר בַּגִּבְעָ֔ה עִ֖ם אֲר֣וֹן הָאֱלֹהִ֑ים וְאַחְי֕וֹ הֹלֵ֖ךְ לִפְנֵ֥י הָאָרֽוֹן׃ ‬

Ussa rører ved arken

Da de kom til Nakons treskeplass, snublet oksene, og Ussa rakte ut hånden og grep tak i Guds ark for å hindre den fra å falle.

6Då dei kom til treskjeplassen åt Nakon, rette Ussa handa ut mot Guds ark og tok tak i henne, for oksane snubla.
וַיָּבֹ֖אוּ עַד־גֹּ֣רֶן נָכ֑וֹן וַיִּשְׁלַ֨ח עֻזָּ֜א אֶל־אֲר֤וֹן הָֽאֱלֹהִים֙ וַיֹּ֣אחֶז בּ֔וֹ כִּ֥י שָׁמְט֖וּ הַבָּקָֽר׃ ‬

Guds vrede og Ussas død

Herren ble vred på Ussa på grunn av hans uærbødige handling, og Gud slo ham ned der ved arken. Ussa døde på stedet ved siden av Guds ark.

7Då vart Herren brennande harm på Ussa, og Gud slo han ned der på grunn av misferda hans. Han døydde der ved Guds ark.
וַיִּֽחַר‪[c]‬אַ֤ף יְהוָה֙ בְּעֻזָּ֔ה וַיַּכֵּ֥הוּ שָׁ֛ם הָאֱלֹהִ֖ים עַל־הַשַּׁ֑ל וַיָּ֣מָת שָׁ֔ם עִ֖ם אֲר֥וֹן הָאֱלֹהִֽים׃ ‬
9Då dei kom til treskjeplassen til Kidon, rette Ussa ut handa for å halda arken, for uksane snubla.
וַיָּבֹ֖אוּ עַד־גֹּ֣רֶן כִּידֹ֑ן וַיִּשְׁלַ֨ח עֻזָּ֜א אֶת־יָד֗וֹ לֶאֱחֹז֙ אֶת־הָ֣אָר֔וֹן כִּ֥י שָֽׁמְט֖וּ הַבָּקָֽר׃ ‬
10Då loga Herrens vreide opp mot Ussa, og han slo han ned fordi han hadde lagt handa på arken. Han døydde der framfor Gud.
וַיִּֽחַר־אַ֤ף יְהוָה֙ בְּעֻזָּ֔א וַיַּכֵּ֕הוּ עַ֛ל אֲשֶׁר־שָׁלַ֥ח יָד֖וֹ עַל־הָאָר֑וֹן וַיָּ֥מָת שָׁ֖ם לִפְנֵ֥י אֱלֹהִֽים׃ ‬

David blir redd og sint

David ble både vred og redd for Herren den dagen. Han kalte stedet Peres-Ussa, som betyr 'Ussas gjennombrudd', og turde ikke flytte arken videre til Davids by.

8David vart opprørt fordi Herren hadde brote ut mot Ussa. Difor kalla han staden Peres-Ussa, og det heiter han den dag i dag.
וַיִּ֣חַר לְדָוִ֔ד עַל֩ אֲשֶׁ֨ר פָּרַ֧ץ יְהוָ֛ה פֶּ֖רֶץ בְּעֻזָּ֑ה וַיִּקְרָ֞א לַמָּק֤וֹם הַהוּא֙ פֶּ֣רֶץ עֻזָּ֔ה עַ֖ד הַיּ֥וֹם הַזֶּֽה׃ ‬
9Den dagen vart David redd for Herren og sa: «Korleis kan Herrens ark koma til meg?»
וַיִּרָ֥א דָוִ֛ד אֶת־יְהוָ֖ה בַּיּ֣וֹם הַה֑וּא וַיֹּ֕אמֶר אֵ֛יךְ יָב֥וֹא אֵלַ֖י אֲר֥וֹן יְהוָֽה׃ ‬
10David ville ikkje flytta Herrens ark til seg i Davidsbyen. I staden førte David henne til huset åt Obed-Edom frå Gat.
וְלֹֽא־אָבָ֣ה דָוִ֗ד לְהָסִ֥יר אֵלָ֛יו אֶת־אֲר֥וֹן יְהוָ֖ה עַל־עִ֣יר דָּוִ֑ד וַיַּטֵּ֣הוּ דָוִ֔ד בֵּ֥ית עֹבֵֽד־אֱד֖וֹם הַגִּתִּֽי׃ ‬
11David vart harm fordi Herren hadde brote ut mot Ussa. Han kalla den staden Peres-Ussa, og det heiter så den dag i dag.
וַיִּ֣חַר לְדָוִ֔יד כִּֽי־פָרַ֧ץ יְהוָ֛ה פֶּ֖רֶץ בְּעֻזָּ֑א וַיִּקְרָ֞א לַמָּק֤וֹם הַהוּא֙ פֶּ֣רֶץ עֻזָּ֔א עַ֖ד הַיּ֥וֹם הַזֶּֽה׃ ‬
12Den dagen vart David redd for Gud og sa: «Korleis skal eg kunna føra Guds ark til meg?»
וַיִּירָ֤א דָוִיד֙ אֶת־הָ֣אֱלֹהִ֔ים בַּיּ֥וֹם הַה֖וּא לֵאמֹ֑ר הֵ֚יךְ אָבִ֣יא אֵלַ֔י אֵ֖ת אֲר֥וֹן הָאֱלֹהִֽים׃ ‬

Arken plasseres hos Obed-Edom

Etter Ussas død ble arken i stedet satt i huset til Obed-Edom fra Gat, der den ble i tre måneder. Herren velsignet Obed-Edom og hele hans hus mens arken var der.

10David ville ikkje flytta Herrens ark til seg i Davidsbyen. I staden førte David henne til huset åt Obed-Edom frå Gat.
וְלֹֽא־אָבָ֣ה דָוִ֗ד לְהָסִ֥יר אֵלָ֛יו אֶת־אֲר֥וֹן יְהוָ֖ה עַל־עִ֣יר דָּוִ֑ד וַיַּטֵּ֣הוּ דָוִ֔ד בֵּ֥ית עֹבֵֽד־אֱד֖וֹם הַגִּתִּֽי׃ ‬
11Herrens ark vart ståande i huset åt Obed-Edom frå Gat i tre månader, og Herren velsigna Obed-Edom og heile huset hans.
וַיֵּשֶׁב֩ אֲר֨וֹן יְהוָ֜ה בֵּ֣ית עֹבֵ֥ד אֱדֹ֛ם הַגִּתִּ֖י שְׁלֹשָׁ֣ה חֳדָשִׁ֑ים וַיְבָ֧רֶךְ יְהוָ֛ה אֶת־עֹבֵ֥ד אֱדֹ֖ם וְאֶת־כָּל־בֵּיתֽוֹ׃ ‬
12Kong David fekk melding om at Herren hadde velsigna huset åt Obed-Edom og alt han eigde, på grunn av Guds ark. Då gjekk David og henta Guds ark opp frå huset åt Obed-Edom til Davidsbyen med glede.
וַיֻּגַּ֗ד לַמֶּ֣לֶךְ דָּוִד֮ לֵאמֹר֒ בֵּרַ֣ךְ יְהוָ֗ה אֶת־בֵּ֨ית עֹבֵ֤ד אֱדֹם֙ וְאֶת־כָּל־אֲשֶׁר־ל֔וֹ בַּעֲב֖וּר אֲר֣וֹן הָאֱלֹהִ֑ים וַיֵּ֣לֶךְ דָּוִ֗ד וַיַּעַל֩ אֶת־אֲר֨וֹן הָאֱלֹהִ֜ים מִבֵּ֨ית עֹבֵ֥ד אֱדֹ֛ם עִ֥יר דָּוִ֖ד בְּשִׂמְחָֽה׃ ‬
13Difor førte ikkje David arken til seg i Davidsbyen, men tok henne til huset åt Obed-Edom frå Gat.
וְלֹֽא־הֵסִ֨יר דָּוִ֧יד אֶת־הָאָר֛וֹן אֵלָ֖יו אֶל־עִ֣יר דָּוִ֑יד וַיַּטֵּ֕הוּ אֶל־בֵּ֥ית עֹבֵֽד־אֱדֹ֖ם הַגִּתִּֽי׃ ‬
14Guds ark vart verande i huset til Obed-Edom, heime hos han, i tre månader. Og Herren velsigna huset til Obed-Edom og alt han eigde.
וַיֵּשֶׁב֩ אֲר֨וֹן הָאֱלֹהִ֜ים עִם־בֵּ֨ית עֹבֵ֥ד אֱדֹ֛ם בְּבֵית֖וֹ שְׁלֹשָׁ֣ה חֳדָשִׁ֑ים וַיְבָ֧רֶךְ יְהוָ֛ה אֶת־בֵּ֥ית עֹבֵֽד־אֱדֹ֖ם וְאֶת־כָּל־אֲשֶׁר־לֽוֹ׃ פ ‬

Nemnd i Bibelen (11)