FLOGVIT
.bible

OrdspråkeneKapittel 27

+ UndertekstGrunntekst← ForrigeNeste →
Skryt ikkje av morgondagen, for du veit ikkje kva dagen vil føra med seg.
אַֽל־תִּ֭תְהַלֵּל בְּי֣וֹם מָחָ֑ר כִּ֤י לֹא־תֵ֝דַ֗ע מַה־יֵּ֥לֶד יֽוֹם׃ ‬
Lat andre rosa deg, ikkje din eigen munn, lat ein framand gjera det, ikkje dine eigne lepper.
יְהַלֶּלְךָ֣ זָ֣ר וְלֹא־פִ֑יךָ נָ֝כְרִ֗י וְאַל־שְׂפָתֶֽיךָ׃ ‬
Stein er tung og sand veg mykje, men harmen til ein dåre er tyngre enn begge.
כֹּֽבֶד־אֶ֭בֶן וְנֵ֣טֶל הַח֑וֹל וְכַ֥עַס אֱ֝וִ֗יל כָּבֵ֥ד מִשְּׁנֵיהֶֽם׃ ‬
Vreide er grufull og sinne er som ei flaum, men kven kan stå imot sjalusi?
אַכְזְרִיּ֣וּת חֵ֭מָה וְשֶׁ֣טֶף אָ֑ף וּמִ֥י יַ֝עֲמֹד לִפְנֵ֥י קִנְאָֽה׃ ‬
Betre er open tilrettevisning enn kjærleik som er skjult.
ט֭וֹבָה תּוֹכַ֣חַת מְגֻלָּ֑ה מֵֽאַהֲבָ֥ה מְסֻתָּֽרֶת׃ ‬
Sår frå ein ven er trufaste, men kyss frå ein fiende er mange.
נֶ֭אֱמָנִים פִּצְעֵ֣י אוֹהֵ֑ב וְ֝נַעְתָּר֗וֹת נְשִׁיק֥וֹת שׂוֹנֵֽא׃ ‬
Den som er mett, vrakar sjølv honning, men for den som svelt, smakar alt bittert søtt.
נֶ֣פֶשׁ שְׂ֭בֵעָה תָּב֣וּס נֹ֑פֶת וְנֶ֥פֶשׁ רְ֝עֵבָ֗ה כָּל־מַ֥ר מָתֽוֹק׃ ‬
Som ein fugl som flyg frå reiret sitt, er ein mann som flakkar frå heimen sin.
כְּ֭צִפּוֹר נוֹדֶ֣דֶת מִן־קִנָּ֑הּ כֵּֽן־אִ֝֗ישׁ נוֹדֵ֥ד מִמְּקוֹמֽוֹ׃ ‬
Olje og røykjelse gleder hjartet, og venskapleg råd er søtare enn eige råd.
שֶׁ֣מֶן וּ֭קְטֹרֶת יְשַׂמַּֽח־לֵ֑ב וּמֶ֥תֶק רֵ֝עֵ֗הוּ מֵֽעֲצַת־נָֽפֶשׁ׃ ‬
Forlat ikkje venen din eller far din sin ven, og gå ikkje til huset til bror din på ulukkedagen. Betre er ein granne som bur nær, enn ein bror langt borte.
רֵֽעֲךָ֨ *ורעה **וְרֵ֪עַ אָבִ֡יךָ אַֽל־תַּעֲזֹ֗ב וּבֵ֥ית אָחִ֗יךָ אַל־תָּ֭בוֹא בְּי֣וֹם אֵידֶ֑ךָ ט֥וֹב שָׁכֵ֥ן קָ֝ר֗וֹב מֵאָ֥ח רָחֽוֹק׃ ‬
Ver vis, son min, og gled hjartet mitt, så eg kan svara den som spottar meg.
חֲכַ֣ם בְּ֭נִי וְשַׂמַּ֣ח לִבִּ֑י וְאָשִׁ֖יבָה חֹרְפִ֣י דָבָֽר׃ ‬
Den kloke ser faren og gøymer seg, men dei uerfarne går vidare og må lida for det.
עָר֤וּם רָאָ֣ה רָעָ֣ה נִסְתָּ֑ר פְּ֝תָאיִ֗ם עָבְר֥וּ נֶעֱנָֽשׁוּ׃ ‬
Ta kappa hans, for han har gått god for ein framand, ta pant frå han for ei ukjend kvinne.
קַח־בִּ֭גְדוֹ כִּי־עָ֣רַב זָ֑ר וּבְעַ֖ד נָכְרִיָּ֣ה חַבְלֵֽהוּ׃ ‬
Den som velsignar grannen sin med høg røyst tidleg om morgonen, får det rekna som ei forbanning.
מְבָ֘רֵ֤ךְ רֵעֵ֨הוּ ׀ בְּק֣וֹל גָּ֭דוֹל בַּבֹּ֣קֶר הַשְׁכֵּ֑ים קְ֝לָלָ֗ה תֵּחָ֥שֶׁב לֽוֹ׃ ‬
Stadig dropp på ein regndag og ei kranglevoren kone er like.
דֶּ֣לֶף ט֭וֹרֵד בְּי֣וֹם סַגְרִ֑יר וְאֵ֥שֶׁת *מדונים **מִ֝דְיָנִ֗ים נִשְׁתָּוָֽה׃ ‬
Den som vil gøyma henne, gøymer vinden, og olje møter høgrehanda hans.
צֹפְנֶ֥יהָ צָֽפַן־ר֑וּחַ וְשֶׁ֖מֶן יְמִינ֣וֹ יִקְרָֽא׃ ‬
Jern kvesser jern, og eit menneske kvesser andletet til eit anna.
בַּרְזֶ֣ל בְּבַרְזֶ֣ל יָ֑חַד וְ֝אִ֗ישׁ יַ֣חַד פְּנֵֽי־רֵעֵֽהוּ׃ ‬
Den som steller fikentreet, skal eta frukta, og den som tener herren sin, skal verta æra.
נֹצֵ֣ר תְּ֭אֵנָה יֹאכַ֣ל פִּרְיָ֑הּ וְשֹׁמֵ֖ר אֲדֹנָ֣יו יְכֻבָּֽד׃ ‬
Som vatn speglar andletet, slik speglar hjartet til eit menneske det andre.
כַּ֭מַּיִם הַפָּנִ֣ים לַפָּנִ֑ים כֵּ֤ן לֵֽב־הָ֝אָדָ֗ם לָאָדָֽם׃ ‬
Dødsriket og avgrunnen vert aldri mette, og augo til mennesket vert heller aldri mette.
שְׁא֣וֹל *ואבדה **וַ֭אֲבַדּוֹ לֹ֣א תִשְׂבַּ֑עְנָה וְעֵינֵ֥י הָ֝אָדָ֗ם לֹ֣א תִשְׂבַּֽעְנָה׃ ‬
Smeltedigelen er for sølvet og omnen for gullet, og eit menneske vert prøvd av den ros det får.
מַצְרֵ֣ף לַ֭כֶּסֶף וְכ֣וּר לַזָּהָ֑ב וְ֝אִ֗ישׁ לְפִ֣י מַהֲלָלֽוֹ׃ ‬
Om du knuser ein dåre i ein mortar med ei støyt saman med korn, vil ikkje dårskapen hans vika frå han.
אִ֥ם תִּכְתּֽוֹשׁ־אֶת־הָאֱוִ֨יל ׀ בַּֽמַּכְתֵּ֡שׁ בְּת֣וֹךְ הָ֭רִיפוֹת בַּֽעֱלִ֑י לֹא־תָס֥וּר מֵ֝עָלָ֗יו אִוַּלְתּֽוֹ׃ פ ‬
Kjenn vel til korleis sauene dine har det, og ha omsut for buskapen din.
יָדֹ֣עַ תֵּ֭דַע פְּנֵ֣י צֹאנֶ֑ךָ שִׁ֥ית לִ֝בְּךָ֗ לַעֲדָרִֽים׃ ‬
For rikdom varer ikkje evig, og ei krone held ikkje frå slekt til slekt.
כִּ֤י לֹ֣א לְעוֹלָ֣ם חֹ֑סֶן וְאִם־נֵ֝֗זֶר לְד֣וֹר *דור **וָדֽוֹר׃ ‬
Når høyet er hausta og det nye graset kjem fram, vert urter frå fjella samla inn.
גָּלָ֣ה חָ֭צִיר וְנִרְאָה־דֶ֑שֶׁא וְ֝נֶאֶסְפ֗וּ עִשְּׂב֥וֹת הָרִֽים׃ ‬
Lamma gjev deg klede, og geitebukkar er betaling for ein åker.
כְּבָשִׂ֥ים לִלְבוּשֶׁ֑ךָ וּמְחִ֥יר שָׂ֝דֶ֗ה עַתּוּדִֽים׃ ‬
Du har nok geitemjølk til mat for deg, til mat for huslyden din, og til livberging for tenestejentene dine.
וְדֵ֤י ׀ חֲלֵ֬ב עִזִּ֗ים לְֽ֭לַחְמְךָ לְלֶ֣חֶם בֵּיתֶ֑ךָ וְ֝חַיִּ֗ים לְנַעֲרוֹתֶֽיךָ׃ ‬
←→