Barnabas
Trøstens sønn
Barnabas, opprinnelig Josef fra Kypros, fikk navnet 'trøstens sønn' av apostlene. Han var en levitt som solgte sin mark og ga pengene til fellesskapet. Han introduserte den nyomvendte Paulus for de skeptiske apostlene og ble hans følgesvenn på den første misjonsreisen.
Nøkkelhendingar
Gavmildheten
Barnabas solgte en åker han eide og la pengene ved apostlenes føtter - et eksempel på de første kristnes fellesskap.
36Josef, ein levitt frå Kypros, som apostlane kalla Barnabas – det tyder «son til oppmuntring» –
⸀Ἰωσὴφ δὲ ὁ ἐπικληθεὶς Βαρναβᾶς ἀπὸ τῶν ἀποστόλων, ὅ ἐστιν μεθερμηνευόμενον υἱὸς παρακλήσεως, Λευίτης, Κύπριος τῷ γένει,
37selde ein åker han eigde, kom med pengane og la dei ned for føtene til apostlane.
ὑπάρχοντος αὐτῷ ἀγροῦ πωλήσας ἤνεγκεν τὸ χρῆμα καὶ ἔθηκεν ⸀παρὰ τοὺς πόδας τῶν ἀποστόλων.
Forsvaret av Paulus
Da menigheten fryktet den nyomvendte Paulus, tok Barnabas ham til apostlene og gikk god for hans omvendelse.
26Då han kom til Jerusalem, prøvde han å slutta seg til læresveinane. Men alle var redde han, for dei trudde ikkje at han var ein læresvein.
Παραγενόμενος δὲ ⸀εἰς Ἰερουσαλὴμ ⸀ἐπείραζεν κολλᾶσθαι τοῖς μαθηταῖς· καὶ πάντες ἐφοβοῦντο αὐτόν, μὴ πιστεύοντες ὅτι ἐστὶν μαθητής.
27Men Barnabas tok seg av han og førte han til apostlane. Han fortalde dei korleis Saulus hadde sett Herren på vegen, og at han hadde tala til han, og korleis han hadde tala frimodig i Jesu namn i Damaskus.
Βαρναβᾶς δὲ ἐπιλαβόμενος αὐτὸν ἤγαγεν πρὸς τοὺς ἀποστόλους, καὶ διηγήσατο αὐτοῖς πῶς ἐν τῇ ὁδῷ εἶδεν τὸν κύριον καὶ ὅτι ἐλάλησεν αὐτῷ καὶ πῶς ἐν Δαμασκῷ ἐπαρρησιάσατο ἐν τῷ ὀνόματι ⸀τοῦ Ἰησοῦ.
28Og han gjekk inn og ut med dei i Jerusalem og tala frimodig i Herrens namn.
καὶ ἦν μετʼ αὐτῶν εἰσπορευόμενος ⸂καὶ ἐκπορευόμενος⸃ εἰς ⸀Ἰερουσαλήμ, παρρησιαζόμενος ἐν τῷ ὀνόματι τοῦ ⸀κυρίου,
Tjenesten i Antiokia
Barnabas ble sendt til Antiokia og hentet Paulus fra Tarsus for å hjelpe. Her ble disiplene først kalt kristne.
22Ordet om dette nådde øyra til forsamlinga i Jerusalem, og dei sende Barnabas til Antiokia.
ἠκούσθη δὲ ὁ λόγος εἰς τὰ ὦτα τῆς ἐκκλησίας τῆς ⸀οὔσης ἐν ⸀Ἰερουσαλὴμ περὶ αὐτῶν, καὶ ἐξαπέστειλαν ⸀Βαρναβᾶν ἕως Ἀντιοχείας·
23Då han kom dit og såg Guds nåde, vart han glad og oppmoda alle til å halda fast ved Herren med eit heilhjarta forsett.
ὃς παραγενόμενος καὶ ἰδὼν τὴν χάριν ⸀τὴν τοῦ θεοῦ, ἐχάρη καὶ παρεκάλει πάντας τῇ προθέσει τῆς καρδίας ⸀προσμένειν τῷ κυρίῳ,
25Så reiste han til Tarsos for å leita etter Saulus.
ἐξῆλθεν δὲ εἰς ⸀Ταρσὸν ἀναζητῆσαι Σαῦλον,
26Då han fann han, førte han han til Antiokia. Eit heilt år var dei saman med forsamlinga og underviste ei stor mengd menneske. Det var i Antiokia dei truande først vart kalla kristne.
καὶ εὑρὼν ⸀ἤγαγεν εἰς Ἀντιόχειαν. ἐγένετο δὲ ⸂αὐτοῖς καὶ⸃ ἐνιαυτὸν ὅλον συναχθῆναι ⸀ἐν τῇ ἐκκλησίᾳ καὶ διδάξαι ὄχλον ἱκανόν, χρηματίσαι τε ⸀πρώτως ἐν Ἀντιοχείᾳ τοὺς μαθητὰς Χριστιανούς.
Den første misjonsreisen
Barnabas og Paulus ble utsendt av Den hellige ånd fra Antiokia på den første store misjonsreisen.
2Medan dei heldt gudsteneste for Herren og fasta, sa Den Heilage Ande: «Set ut Barnabas og Saulus for meg til det arbeidet eg har kalla dei til.»
λειτουργούντων δὲ αὐτῶν τῷ κυρίῳ καὶ νηστευόντων εἶπεν τὸ πνεῦμα τὸ ἅγιον· Ἀφορίσατε δή μοι τὸν Βαρναβᾶν ⸀καὶ Σαῦλον εἰς τὸ ἔργον ὃ προσκέκλημαι αὐτούς.
3Då fasta dei og bad, la hendene på dei og sende dei av stad.
τότε νηστεύσαντες καὶ προσευξάμενοι καὶ ἐπιθέντες τὰς χεῖρας αὐτοῖς ἀπέλυσαν.
4Dei vart utsendte av Den heilage Ande og drog ned til Seleukia, og derfrå segla dei til Kypros.
⸀Αὐτοὶ μὲν οὖν ἐκπεμφθέντες ὑπὸ τοῦ ⸂ἁγίου πνεύματος⸃ κατῆλθον ⸀εἰς Σελεύκειαν, ἐκεῖθέν ⸀τε ἀπέπλευσαν ⸁εἰς Κύπρον,
Striden om Johannes Markus
Barnabas og Paulus skilte lag fordi Barnabas ville ta med Johannes Markus, som hadde forlatt dem tidligere.
36Etter nokre dagar sa Paulus til Barnabas: «Lat oss fara tilbake og vitja syskena i alle dei byane der vi forkynte Herrens ord, og sjå korleis dei har det.»
Μετὰ δέ τινας ἡμέρας εἶπεν ⸂πρὸς Βαρναβᾶν Παῦλος⸃· Ἐπιστρέψαντες δὴ ἐπισκεψώμεθα τοὺς ⸀ἀδελφοὺς κατὰ ⸂πόλιν πᾶσαν⸃ ἐν αἷς κατηγγείλαμεν τὸν λόγον τοῦ κυρίου, πῶς ἔχουσιν.
37Barnabas ville ta med seg Johannes, som vart kalla Markus.
Βαρναβᾶς δὲ ⸀ἐβούλετο συμπαραλαβεῖν ⸀καὶ τὸν Ἰωάννην τὸν καλούμενον Μᾶρκον·
38Men Paulus meinte dei ikkje burde ta med seg ein som hadde forlate dei i Pamfylia og ikkje vorte med dei i arbeidet.
Παῦλος δὲ ἠξίου, τὸν ἀποστάντα ἀπʼ αὐτῶν ἀπὸ Παμφυλίας καὶ μὴ συνελθόντα αὐτοῖς εἰς τὸ ἔργον, μὴ ⸀συμπαραλαμβάνειν τοῦτον.
39Det vart ein så skarp strid at dei skildest lag. Barnabas tok med seg Markus og segla til Kypros.
ἐγένετο ⸀δὲ παροξυσμὸς ὥστε ἀποχωρισθῆναι αὐτοὺς ἀπʼ ἀλλήλων, τόν τε Βαρναβᾶν παραλαβόντα τὸν Μᾶρκον ἐκπλεῦσαι εἰς Κύπρον,
40Paulus valde Silas og drog ut etter at syskena hadde overgitt han til Herrens nåde.
Παῦλος δὲ ἐπιλεξάμενος Σιλᾶν ἐξῆλθεν παραδοθεὶς τῇ χάριτι τοῦ ⸀κυρίου ὑπὸ τῶν ἀδελφῶν,
Nemnd i Bibelen (25)
Apostelgjerningane 4:36Apostelgjerningane 9:27Apostelgjerningane 11:30Apostelgjerningane 12:25Apostelgjerningane 13:1Apostelgjerningane 13:2Apostelgjerningane 13:7Apostelgjerningane 13:43Apostelgjerningane 13:46Apostelgjerningane 14:12Apostelgjerningane 14:14Apostelgjerningane 14:20Apostelgjerningane 15:2Apostelgjerningane 15:12Apostelgjerningane 15:22Apostelgjerningane 15:25Apostelgjerningane 15:35Apostelgjerningane 15:36Apostelgjerningane 15:37Apostelgjerningane 15:391. Korintarane 9:6Galatarane 2:1Galatarane 2:9Galatarane 2:13Kolossarane 4:10