Hamor
Hevittenes høvding i Sikem
Hamor var en hevittisk høvding og herskeren over byen Sikem på Jakobs tid. Han er mest kjent for hendelsen der hans sønn Sikem voldtok Dina, Jakobs datter, og den påfølgende tragedien der Simeon og Levi drepte byens menn som hevn. Hamor forsøkte å forhandle frem et ekteskap mellom sin sønn og Dina, men ble selv drept i massakren.
Familie
Nøkkelhendingar
Sikems voldtekt av Dina
Hamors sønn Sikem voldtok Dina, Jakobs datter, og grep henne med makt. Deretter forelsket han seg i henne og ønsket å gifte seg med henne.
1Dina, dottera til Lea som ho hadde fødd åt Jakob, gjekk ut for å sjå til kvinnene i landet.
וַתֵּצֵ֤א דִינָה֙ בַּת־לֵאָ֔ה אֲשֶׁ֥ר יָלְדָ֖ה לְיַעֲקֹ֑ב לִרְא֖וֹת בִּבְנ֥וֹת הָאָֽרֶץ׃
2Sikem, son til hevitten Hamor som var hovding i landet, såg henne. Han tok henne, låg med henne og krenkte henne.
וַיַּ֨רְא אֹתָ֜הּ שְׁכֶ֧ם בֶּן־חֲמ֛וֹר הֽ͏ַחִוִּ֖י נְשִׂ֣יא הָאָ֑רֶץ וַיִּקַּ֥ח אֹתָ֛הּ וַיִּשְׁכַּ֥ב אֹתָ֖הּ וַיְעַנֶּֽהָ׃
3Sjela hans hang ved Dina, dotter til Jakob. Han elska den unge kvinna og tala til hjartet hennar.
וַתִּדְבַּ֣ק נַפְשׁ֔וֹ בְּדִינָ֖ה בַּֽת־יַעֲקֹ֑ב וַיֶּֽאֱהַב֙ אֶת־הַֽנַּעֲרָ֔ וַיְדַבֵּ֖ר עַל־לֵ֥ב הַֽנַּעֲרָֽ׃
Hamor forhandler med Jakob
Hamor gikk til Jakob for å forhandle om et ekteskap mellom Sikem og Dina, og foreslo at de to folkegruppene skulle inngå ekteskap med hverandre og bo sammen.
4Sikem sa til Hamor, far sin: «Få meg denne jenta til kone.»
וַיֹּ֣אמֶר שְׁכֶ֔ם אֶל־חֲמ֥וֹר אָבִ֖יו לֵאמֹ֑ר קַֽח־לִ֛י אֶת־הַיַּלְדָּ֥ה הַזֹּ֖את לְאִשָּֽׁה׃
5Jakob høyrde at Sikem hadde vanæra Dina, dotter hans. Men sønene hans var ute på marka med buskapen, så Jakob tagde til dei kom heim.
וְיַעֲקֹ֣ב שָׁמַ֗ע כִּ֤י טִמֵּא֙ אֶת־דִּינָ֣ה בִתּ֔וֹ וּבָנָ֛יו הָי֥וּ אֶת־מִקְנֵ֖הוּ בַּשָּׂדֶ֑ה וְהֶחֱרִ֥שׁ יַעֲקֹ֖ב עַד־בֹּאָֽם׃
6Hamor, far til Sikem, gjekk ut til Jakob for å tala med han.
וַיֵּצֵ֛א חֲמ֥וֹר אֲבִֽי־שְׁכֶ֖ם אֶֽל־יַעֲקֹ֑ב לְדַבֵּ֖ר אִתּֽוֹ׃
7Sønene til Jakob kom heim frå marka då dei høyrde det. Mennene vart såra og harme, for han hadde gjort ei skammeleg gjerning i Israel ved å liggja med dotter til Jakob. Slikt skulle ikkje gjerast.
וּבְנֵ֨י יַעֲקֹ֜ב בָּ֤אוּ מִן־הַשָּׂדֶה֙ כְּשָׁמְעָ֔ם וַיִּֽתְעַצְּבוּ֙ הָֽאֲנָשִׁ֔ים וַיִּ֥חַר לָהֶ֖ם מְאֹ֑ד כִּֽי־נְבָלָ֞ה עָשָׂ֣ה בְיִשְׂרָאֵ֗ל לִשְׁכַּב֙ אֶת־בַּֽת־יַעֲקֹ֔ב וְכֵ֖ן לֹ֥א יֵעָשֶֽׂה׃
8Hamor tala med dei og sa: «Sikem, son min, lengtar av heile si sjel etter dotter dykkar. Gjev henne til han som kone.»
וַיְדַבֵּ֥ר חֲמ֖וֹר אִתָּ֣ם לֵאמֹ֑ר שְׁכֶ֣ם בְּנִ֗י חָֽשְׁקָ֤ה נַפְשׁוֹ֙ בְּבִתְּכֶ֔ם תְּנ֨וּ נָ֥א אֹתָ֛הּ ל֖וֹ לְאִשָּֽׁה׃
9Lat oss gifta oss inn i kvarandre sine familiar. Gjev døtrene dykkar til oss, og ta døtrene våre til dykk.
וְהִֽתְחַתְּנ֖וּ אֹתָ֑נוּ בְּנֹֽתֵיכֶם֙ תִּתְּנוּ־לָ֔נוּ וְאֶת־בְּנֹתֵ֖ינוּ תִּקְח֥וּ לָכֶֽם׃
10De kan bu hos oss, og landet skal liggja ope for dykk. Busetj dykk her, driv handel og skaff dykk eigedom i det.»
וְאִתָּ֖נוּ תֵּשֵׁ֑בוּ וְהָאָ֙רֶץ֙ תִּהְיֶ֣ה לִפְנֵיכֶ֔ם שְׁבוּ֙ וּסְחָר֔וּהָ וְהֵֽאָחֲז֖וּ בָּֽהּ׃
Jakobs sønner stiller betingelse om omskjærelse
Jakobs sønner svarte Hamor og Sikem med list og krevde at alle menn i byen måtte omskjæres før de kunne akseptere ekteskapet.
13Sønene til Jakob svara Sikem og Hamor, far hans, med svik. Dei tala slik fordi han hadde vanæra Dina, syster deira.
וַיַּעֲנ֨וּ בְנֵֽי־יַעֲקֹ֜ב אֶת־שְׁכֶ֨ם וְאֶת־חֲמ֥וֹר אָבִ֛יו בְּמִרְמָ֖ה וַיְדַבֵּ֑רוּ אֲשֶׁ֣ר טִמֵּ֔א אֵ֖ת דִּינָ֥ה אֲחֹתָֽם׃
14Dei sa til dei: «Vi kan ikkje gjera dette, å gje syster vår til ein mann som er uomskoren. Det ville vera ei skam for oss.»
וַיֹּאמְר֣וּ אֲלֵיהֶ֗ם לֹ֤א נוּכַל֙ לַעֲשׂוֹת֙ הַדָּבָ֣ר הַזֶּ֔ה לָתֵת֙ אֶת־אֲחֹתֵ֔נוּ לְאִ֖ישׁ אֲשֶׁר־ל֣וֹ עָרְלָ֑ה כִּֽי־חֶרְפָּ֥ה הִ֖וא לָֽנוּ׃
15«Berre på dette vilkåret kan vi gå med på det: at de blir som oss og let alle mennene mellom dykk omskjera seg.
אַךְ־בְּזֹ֖את נֵא֣וֹת לָכֶ֑ם אִ֚ם תִּהְי֣וּ כָמֹ֔נוּ לְהִמֹּ֥ל לָכֶ֖ם כָּל־זָכָֽר׃
16Då skal vi gje døtrene våre til dykk og ta døtrene dykkar til oss. Vi skal bu hos dykk og bli eitt folk.
וְנָתַ֤נּוּ אֶת־בְּנֹתֵ֙ינוּ֙ לָכֶ֔ם וְאֶת־בְּנֹתֵיכֶ֖ם נִֽקַּֽח־לָ֑נוּ וְיָשַׁ֣בְנוּ אִתְּכֶ֔ם וְהָיִ֖ינוּ לְעַ֥ם אֶחָֽד׃
17Men om de ikkje vil høyra på oss og la dykk omskjera, så tek vi dotter vår og dreg bort.»
וְאִם־לֹ֧א תִשְׁמְע֛וּ אֵלֵ֖ינוּ לְהִמּ֑וֹל וְלָקַ֥חְנוּ אֶת־בִּתֵּ֖נוּ וְהָלָֽכְנוּ׃
Hamor overtaler byens menn
Hamor og Sikem overtalte mennene i byen til å la seg omskjære, med løfte om at Jakobs rikdommer og eiendom ville bli deres.
20Hamor og Sikem, son hans, kom til byporten og tala til mennene i byen sin:
וַיָּבֹ֥א חֲמ֛וֹר וּשְׁכֶ֥ם בְּנ֖וֹ אֶל־שַׁ֣עַר עִירָ֑ם וַֽיְדַבְּר֛וּ אֶל־אַנְשֵׁ֥י עִירָ֖ם לֵאמֹֽר׃
21«Desse mennene er fredelege mot oss. Lat dei busetja seg i landet og driva handel her. Sjå, landet er vidt nok for dei. Vi kan ta døtrene deira til koner og gje dei døtrene våre.
הָאֲנָשִׁ֨ים הָאֵ֜לֶּה שְֽׁלֵמִ֧ים הֵ֣ם אִתָּ֗נוּ וְיֵשְׁב֤וּ בָאָ֙רֶץ֙ וְיִסְחֲר֣וּ אֹתָ֔הּ וְהָאָ֛רֶץ הִנֵּ֥ה רַֽחֲבַת־יָדַ֖יִם לִפְנֵיהֶ֑ם אֶת־בְּנֹתָם֙ נִקַּֽח־לָ֣נוּ לְנָשִׁ֔ים וְאֶת־בְּנֹתֵ֖ינוּ נִתֵּ֥ן לָהֶֽם׃
22Men berre på dette vilkåret vil mennene gå med på å bu hos oss og bli eitt folk med oss: at alle mennene våre blir omskorne, slik dei er.
אַךְ־בְּ֠זֹאת יֵאֹ֨תוּ לָ֤נוּ הָאֲנָשִׁים֙ לָשֶׁ֣בֶת אִתָּ֔נוּ לִהְי֖וֹת לְעַ֣ם אֶחָ֑ד בְּהִמּ֥וֹל לָ֙נוּ֙ כָּל־זָכָ֔ר כַּאֲשֶׁ֖ר הֵ֥ם נִמֹּלִֽים׃
23Vil ikkje då buskapen deira, eigedomen deira og alle dyra deira tilhøyra oss? Lat oss berre gå med på det, så vil dei bu hos oss.»
מִקְנֵהֶ֤ם וְקִנְיָנָם֙ וְכָל־בְּהֶמְתָּ֔ם הֲל֥וֹא לָ֖נוּ הֵ֑ם אַ֚ךְ נֵא֣וֹתָה לָהֶ֔ם וְיֵשְׁב֖וּ אִתָּֽנוּ׃
24Alle som gjekk ut gjennom byporten, høyrde på Hamor og Sikem, son hans. Og kvar mann som gjekk ut gjennom byporten, let seg omskjera.
וַיִּשְׁמְע֤וּ אֶל־חֲמוֹר֙ וְאֶל־שְׁכֶ֣ם בְּנ֔וֹ כָּל־יֹצְאֵ֖י שַׁ֣עַר עִיר֑וֹ וַיִּמֹּ֙לוּ֙ כָּל־זָכָ֔ר כָּל־יֹצְאֵ֖י שַׁ֥עַר עִירֽוֹ׃
Massakren i Sikem
På den tredje dagen, da mennene var svake av smerte etter omskjærelsen, angrep Simeon og Levi byen og drepte alle mennene, inkludert Hamor og hans sønn Sikem.
25På den tredje dagen, då dei hadde det vondt, tok to av sønene til Jakob, Simeon og Levi, brørne til Dina, kvar sitt sverd. Dei gjekk trygt inn i byen og drap alle mennene.
וַיְהִי֩ בַיּ֨וֹם הַשְּׁלִישִׁ֜י בִּֽהְיוֹתָ֣ם כֹּֽאֲבִ֗ים וַיִּקְח֣וּ שְׁנֵֽי־בְנֵי־יַ֠עֲקֹב שִׁמְע֨וֹן וְלֵוִ֜י אֲחֵ֤י דִינָה֙ אִ֣ישׁ חַרְבּ֔וֹ וַיָּבֹ֥אוּ עַל־הָעִ֖יר בֶּ֑טַח וַיַּֽהַרְג֖וּ כָּל־זָכָֽר׃
26Dei drap Hamor og Sikem, son hans, med sverd. Dei henta Dina frå huset til Sikem og gjekk bort.
וְאֶת־חֲמוֹר֙ וְאֶת־שְׁכֶ֣ם בְּנ֔וֹ הָרְג֖וּ לְפִי־חָ֑רֶב וַיִּקְח֧וּ אֶת־דִּינָ֛ה מִבֵּ֥ית שְׁכֶ֖ם וַיֵּצֵֽאוּ׃
27Sønene til Jakob kom over dei drepne og plyndra byen, fordi dei hadde vanæra syster deira.
בְּנֵ֣י יַעֲקֹ֗ב בָּ֚אוּ עַל־הַ֣חֲלָלִ֔ים וַיָּבֹ֖זּוּ הָעִ֑יר אֲשֶׁ֥ר טִמְּא֖וּ אֲחוֹתָֽם׃
28Dei tok sauene deira og storfeet deira og esla deira, det som var i byen og det som var på marka.
אֶת־צֹאנָ֥ם וְאֶת־בְּקָרָ֖ם וְאֶת־חֲמֹרֵיהֶ֑[t]ם וְאֵ֧ת אֲשֶׁר־בָּעִ֛יר וְאֶת־אֲשֶׁ֥ר בַּשָּׂדֶ֖ה לָקָֽחוּ׃
29All rikdomen deira, alle borna og konene deira, førte dei bort som fangar, og dei plyndra alt som fanst i husa.
וְאֶת־כָּל־חֵילָ֤ם וְאֶת־כָּל־טַפָּם֙ וְאֶת־נְשֵׁיהֶ֔ם שָׁב֖וּ וַיָּבֹ֑זּוּ וְאֵ֖ת כָּל־אֲשֶׁ֥ר בַּבָּֽיִת׃
Jakobs jordkjøp nevnt i Det nye testamente
Apostelgjerningene refererer til gravstedet som Jakob kjøpte fra Hamors sønner i Sikem, der Josefs ben senere ble begravet.
16Dei vart førte til Sikem og lagde i grava som Abraham hadde kjøpt for sølvpengar av sønene til Hamor i Sikem.
καὶ μετετέθησαν εἰς Συχὲμ καὶ ἐτέθησαν ἐν τῷ μνήματι ⸀ᾧ ὠνήσατο Ἀβραὰμ τιμῆς ἀργυρίου παρὰ τῶν υἱῶν Ἑμμὼρ ⸀ἐν Συχέμ.