Esau
Edoms stamfar
Òg kjend som: Edom
Esau var Isaks førstefødte sønn og Jakobs tvillingbror. Han var en dyktig jeger og farens favoritt. Han solgte sin førstefødselsrett til Jakob for et måltid linsesuppe, og mistet farens velsignelse. Han ble stamfar til edomittene og forsonet seg senere med Jakob.
Familie
Nøkkelhendingar
Fødselen
Esau ble født først av tvillingene, rød og lodden. Jakob holdt i hælen hans da han kom ut.
24Då tida kom for henne å føda, var det tvillingar i magen hennar.
וַיִּמְלְא֥וּ יָמֶ֖יהָ לָלֶ֑דֶת וְהִנֵּ֥ה תוֹמִ֖ם בְּבִטְנָֽהּ׃
25Den første som kom ut, var raudleg og lodden som ein hårkappe over heile kroppen. Dei kalla han Esau.
וַיֵּצֵ֤א הָרִאשׁוֹן֙ אַדְמוֹנִ֔י כֻּלּ֖וֹ כְּאַדֶּ֣רֶת שֵׂעָ֑ר וַיִּקְרְא֥וּ שְׁמ֖וֹ עֵשָֽׂו׃
26Deretter kom bror hans ut, og handa hans heldt fast i hælen til Esau. Dei kalla han Jakob. Isak var seksti år gammal då dei vart fødde.
וְאַֽחֲרֵי־כֵ֞ן יָצָ֣א אָחִ֗יו וְיָד֤וֹ אֹחֶ֙זֶת֙ בַּעֲקֵ֣ב עֵשָׂ֔ו וַיִּקְרָ֥א שְׁמ֖וֹ יַעֲקֹ֑ב וְיִצְחָ֛ק בֶּן־שִׁשִּׁ֥ים שָׁנָ֖ה בְּלֶ֥דֶת אֹתָֽם׃
Førstefødselsretten solgt
Esau kom sulten hjem fra marken og solgte sin førstefødselsrett til Jakob for et måltid linsesuppe.
29Ein gong då Jakob kokte ein rett, kom Esau heim frå marka, heilt utmatta.
וַיָּ֥זֶד יַעֲקֹ֖ב נָזִ֑יד וַיָּבֹ֥א עֵשָׂ֛ו מִן־הַשָּׂדֶ֖ה וְה֥וּא עָיֵֽף׃
30Esau sa til Jakob: «Lat meg få svelgja noko av det raude der, det raude, for eg er heilt utmatta!» Difor kalla dei han Edom.
וַיֹּ֨אמֶר עֵשָׂ֜ו אֶֽל־יַעֲקֹ֗ב הַלְעִיטֵ֤נִי נָא֙ מִן־הָאָדֹ֤ם הָאָדֹם֙ הַזֶּ֔ה כִּ֥י עָיֵ֖ף אָנֹ֑כִי עַל־כֵּ֥ן קָרָֽא־שְׁמ֖וֹ אֱדֽוֹם׃
31Jakob sa: «Sel meg først førstefødselsretten din!»
וַיֹּ֖אמֶר יַעֲקֹ֑ב מִכְרָ֥ה כַיּ֛וֹם אֶת־בְּכֹֽרָתְךָ֖ לִֽי׃
32Esau svara: «Sjå, eg held på å døy. Kva gagn har eg då av førstefødselsretten?»
וַיֹּ֣אמֶר עֵשָׂ֔ו הִנֵּ֛ה אָנֹכִ֥י הוֹלֵ֖ךְ לָמ֑וּת וְלָמָּה־זֶּ֥ה לִ֖י בְּכֹרָֽה׃
33Jakob sa: «Sver på det her og no!» Så svor han og selde førstefødselsretten sin til Jakob.
וַיֹּ֣אמֶר יַעֲקֹ֗ב הִשָּׁ֤בְעָה לִּי֙ כַּיּ֔וֹם וַיִּשָּׁבַ֖ע ל֑וֹ וַיִּמְכֹּ֥ר אֶת־בְּכֹרָת֖וֹ לְיַעֲקֹֽב׃
34Då gav Jakob Esau brød og linsegraut. Han åt og drakk, reiste seg og gjekk. Slik vanvørda Esau førstefødselsretten sin.
וְיַעֲקֹ֞ב נָתַ֣ן לְעֵשָׂ֗ו לֶ֚חֶם וּנְזִ֣יד עֲדָשִׁ֔ים וַיֹּ֣אכַל וַיֵּ֔שְׁתְּ וַיָּ֖קָם וַיֵּלַ֑ךְ וַיִּ֥בֶז עֵשָׂ֖ו אֶת־הַבְּכֹרָֽה׃ ס
Velsignelsen tapt
Jakob lurte til seg farens velsignelse ved å kle seg i Esaus klær. Da Esau kom, var det for sent.
30Då Isak var ferdig med å velsigna Jakob, og Jakob nettopp hadde gått ut frå Isak, far sin, kom Esau, bror hans, heim frå jakta.
וַיְהִ֗י כַּאֲשֶׁ֨ר כִּלָּ֣ה יִצְחָק֮ לְבָרֵ֣ךְ אֶֽת־יַעֲקֹב֒ וַיְהִ֗י אַ֣ךְ יָצֹ֤א יָצָא֙ יַעֲקֹ֔ב מֵאֵ֥ת פְּנֵ֖י יִצְחָ֣ק אָבִ֑יו וְעֵשָׂ֣ו אָחִ֔יו בָּ֖א מִצֵּידֽוֹ׃
34Då Esau høyrde orda til far sin, skreik han høgt, eit stort og bittert skrik, og sa til far sin: «Velsign meg òg, far!»
כִּשְׁמֹ֤עַ עֵשָׂו֙ אֶת־דִּבְרֵ֣י אָבִ֔יו וַיִּצְעַ֣ק צְעָקָ֔ה גְּדֹלָ֥ה וּמָרָ֖ה עַד־מְאֹ֑ד וַיֹּ֣אמֶר לְאָבִ֔יו בָּרֲכֵ֥נִי גַם־אָ֖נִי אָבִֽי׃
36Esau sa: «Heiter han ikkje Jakob med rette? Han har lurra meg no to gonger. Førstefødderetten min tok han, og no har han teke velsigninga mi.» Så sa han: «Har du ikkje halde attende ei velsigning til meg?»
וַיֹּ֡אמֶר הֲכִי֩ קָרָ֨א שְׁמ֜וֹ יַעֲקֹ֗ב וֽ͏ַיַּעְקְבֵ֙נִי֙ זֶ֣ה פַעֲמַ֔יִם אֶת־בְּכֹרָתִ֣י לָקָ֔ח וְהִנֵּ֥ה עַתָּ֖ה לָקַ֣ח בִּרְכָתִ֑י וַיֹּאמַ֕ר הֲלֹא־אָצַ֥לְתָּ לִּ֖י בְּרָכָֽה׃
38Esau sa til far sin: «Har du berre éi velsigning, far? Velsign meg òg, far!» Og Esau lyfte røysta og gret.
וַיֹּ֨אמֶר עֵשָׂ֜ו אֶל־אָבִ֗יו הַֽבְרָכָ֨ה אַחַ֤ת הִֽוא־לְךָ֙ אָבִ֔י בָּרֲכֵ֥נִי גַם־אָ֖נִי אָבִ֑י וַיִּשָּׂ֥א עֵשָׂ֛ו קֹל֖וֹ וַיֵּֽבְךְּ׃
41Esau bar hat til Jakob på grunn av velsigninga far hans hadde gjeve han. Esau sa med seg sjølv: «Snart kjem sørgjedagane over far min. Då skal eg drepa Jakob, bror min.»
וַיִּשְׂטֹ֤ם עֵשָׂו֙ אֶֽת־יַעֲקֹ֔ב עַל־הַ֨בְּרָכָ֔ה אֲשֶׁ֥ר בֵּרֲכ֖וֹ אָבִ֑יו וַיֹּ֨אמֶר עֵשָׂ֜ו בְּלִבּ֗וֹ יִקְרְבוּ֙ יְמֵי֙ אֵ֣בֶל אָבִ֔י וְאַֽהַרְגָ֖ה אֶת־יַעֲקֹ֥ב אָחִֽי׃
Planen om hevn
Esau planla å drepe Jakob etter farens død, noe som førte til at Jakob flyktet til Laban.
41Esau bar hat til Jakob på grunn av velsigninga far hans hadde gjeve han. Esau sa med seg sjølv: «Snart kjem sørgjedagane over far min. Då skal eg drepa Jakob, bror min.»
וַיִּשְׂטֹ֤ם עֵשָׂו֙ אֶֽת־יַעֲקֹ֔ב עַל־הַ֨בְּרָכָ֔ה אֲשֶׁ֥ר בֵּרֲכ֖וֹ אָבִ֑יו וַיֹּ֨אמֶר עֵשָׂ֜ו בְּלִבּ֗וֹ יִקְרְבוּ֙ יְמֵי֙ אֵ֣בֶל אָבִ֔י וְאַֽהַרְגָ֖ה אֶת־יַעֲקֹ֥ב אָחִֽי׃
42Då Rebekka fekk vita kva Esau, den eldste sonen hennar, hadde sagt, sende ho bod etter Jakob, den yngste sonen, og sa til han: «Høyr, Esau, bror din, trøystar seg med tanken på å drepa deg.
וַיֻּגַּ֣ד לְרִבְקָ֔ה אֶת־דִּבְרֵ֥י עֵשָׂ֖ו בְּנָ֣הּ הַגָּדֹ֑ל וַתִּשְׁלַ֞ח וַתִּקְרָ֤א לְיַעֲקֹב֙ בְּנָ֣הּ הַקָּטָ֔ן וַתֹּ֣אמֶר אֵלָ֔יו הִנֵּה֙ עֵשָׂ֣ו אָחִ֔יךָ מִתְנַחֵ֥ם לְךָ֖ לְהָרְגֶֽךָ׃
43Så høyr no på meg, son min: Reis deg og røm til Laban, bror min, i Haran.
וְעַתָּ֥ה בְנִ֖י שְׁמַ֣ע בְּקֹלִ֑י וְק֧וּם בְּרַח־לְךָ֛ אֶל־לָבָ֥ן אָחִ֖י חָרָֽנָה׃
Forsoningen
Etter mange år møtte Esau Jakob igjen. I stedet for hevn løp han ham i møte og omfavnet ham.
1Jakob såg opp og fekk auge på Esau som kom med fire hundre mann. Då delte han borna mellom Lea, Rakel og dei to trælkvinnene.
וַיִּשָּׂ֨א יַעֲקֹ֜ב עֵינָ֗יו וַיַּרְא֙ וְהִנֵּ֣ה עֵשָׂ֣ו בָּ֔א וְעִמּ֕וֹ אַרְבַּ֥ע מֵא֖וֹת אִ֑ישׁ וַיַּ֣חַץ אֶת־הַיְלָדִ֗ים עַל־לֵאָה֙ וְעַל־רָחֵ֔ל וְעַ֖ל שְׁתֵּ֥י הַשְּׁפָחֽוֹת׃
3Sjølv gjekk han føre dei og bøygde seg til jorda sju gonger til han nådde fram til bror sin.
וְה֖וּא עָבַ֣ר לִפְנֵיהֶ֑ם וַיִּשְׁתַּ֤חוּ אַ֙רְצָה֙ שֶׁ֣בַע פְּעָמִ֔ים עַד־גִּשְׁתּ֖וֹ עַד־אָחִֽיו׃
4Men Esau sprang imot han, tok han i famn, kasta seg om halsen hans og kyste han. Og dei gret.
וַיָּ֨רָץ עֵשָׂ֤ו לִקְרָאתוֹ֙ וֽ͏ַיְחַבְּקֵ֔הוּ וַיִּפֹּ֥ל עַל־צַוָּארָ֖ו וַׄיִּׄשָּׁׄקֵ֑ׄהׄוּׄ[4] וַיִּבְכּֽוּ׃
9Esau sa: «Eg har nok, bror min. Behald det du har.»
וַיֹּ֥אמֶר עֵשָׂ֖ו יֶשׁ־לִ֣י רָ֑ב אָחִ֕י יְהִ֥י לְךָ֖ אֲשֶׁר־לָֽךְ׃
10Men Jakob sa: «Nei, ver så snill! Om eg har funne nåde hos deg, så ta imot gåva mi frå handa mi. For då eg såg andletet ditt, var det som å sjå Guds andlet, og du tok vel imot meg.
וַיֹּ֣אמֶר יַעֲקֹ֗ב אַל־נָא֙ אִם־נָ֨א מָצָ֤אתִי חֵן֙ בְּעֵינֶ֔יךָ וְלָקַחְתָּ֥ מִנְחָתִ֖י מִיָּדִ֑י כִּ֣י עַל־כֵּ֞ן רָאִ֣יתִי פָנֶ֗יךָ כִּרְאֹ֛ת פְּנֵ֥י אֱלֹהִ֖ים וַתִּרְצֵֽנִי׃
11Ta imot velsigningsgåva som er ført til deg, for Gud har vore nådig mot meg, og eg har alt eg treng.» Han trengde seg på, og Esau tok imot.
קַח־נָ֤א אֶת־בִּרְכָתִי֙ אֲשֶׁ֣ר הֻבָ֣את לָ֔ךְ כִּֽי־חַנַּ֥נִי אֱלֹהִ֖ים וְכִ֣י יֶשׁ־לִי־כֹ֑ל וַיִּפְצַר־בּ֖וֹ וַיִּקָּֽח׃
Nemnd i Bibelen (93)
1. Mosebok 25:251. Mosebok 25:261. Mosebok 25:271. Mosebok 25:281. Mosebok 25:291. Mosebok 25:301. Mosebok 25:321. Mosebok 25:341. Mosebok 26:341. Mosebok 27:11. Mosebok 27:51. Mosebok 27:61. Mosebok 27:111. Mosebok 27:151. Mosebok 27:191. Mosebok 27:211. Mosebok 27:221. Mosebok 27:231. Mosebok 27:241. Mosebok 27:301. Mosebok 27:321. Mosebok 27:341. Mosebok 27:361. Mosebok 27:371. Mosebok 27:381. Mosebok 27:411. Mosebok 27:421. Mosebok 28:51. Mosebok 28:61. Mosebok 28:81. Mosebok 28:91. Mosebok 32:41. Mosebok 32:51. Mosebok 32:71. Mosebok 32:91. Mosebok 32:121. Mosebok 32:141. Mosebok 32:181. Mosebok 32:191. Mosebok 32:201. Mosebok 33:11. Mosebok 33:41. Mosebok 33:51. Mosebok 33:91. Mosebok 33:111. Mosebok 33:121. Mosebok 33:161. Mosebok 35:11. Mosebok 35:291. Mosebok 36:11. Mosebok 36:21. Mosebok 36:41. Mosebok 36:51. Mosebok 36:61. Mosebok 36:81. Mosebok 36:91. Mosebok 36:101. Mosebok 36:121. Mosebok 36:131. Mosebok 36:141. Mosebok 36:151. Mosebok 36:171. Mosebok 36:181. Mosebok 36:191. Mosebok 36:401. Mosebok 36:434. Mosebok 20:184. Mosebok 20:214. Mosebok 24:185. Mosebok 2:55. Mosebok 2:125. Mosebok 2:22Josva 24:41. Kongebok 11:162. Kongebok 14:101. Krønikebok 1:341. Krønikebok 1:351. Krønikebok 1:54Salmane 83:7Jeremia 25:21Jeremia 49:8Jeremia 49:10Daniel 11:41Obadja 1:1Obadja 1:6Obadja 1:8Obadja 1:18Obadja 1:19Malaki 1:2Malaki 1:3Romarane 9:13Hebrearane 11:20Hebrearane 12:16