Isai
Davids far og Betlehems eldste
Òg kjend som: Jesse
Isai var en fremstående mann fra Betlehem i Juda stamme, sønn av Obed og barnebarn av Rut og Boas. Han er mest kjent som far til kong David, Israels største konge, og spiller en viktig rolle i Messias-profetiene der Jesus kalles 'Isais rotskudd'.
Familie
Nøkkelhendingar
Isais slektslinje
Isai var sønn av Obed, som var sønn av Rut og Boas. Denne slektslinjen er viktig for å forstå Davids og senere Jesu avstamning.
17Grannkonene gav han namn og sa: «Ein son er fødd til Noomi!» Dei kalla han Obed. Han vart far til Isai, som var far til David.
וַתִּקְרֶאנָה֩ ל֨וֹ הַשְּׁכֵנ֥וֹת שֵׁם֙ לֵאמֹ֔ר יֻלַּד־בֵּ֖ן לְנָעֳמִ֑י וַתִּקְרֶ֤אנָֽה שְׁמוֹ֙ עוֹבֵ֔ד ה֥וּא אֲבִי־יִשַׁ֖י אֲבִ֥י דָוִֽד׃ פ
21Salmon fekk sonen Boas, og Boas fekk sonen Obed.
וְשַׂלְמוֹן֙ הוֹלִ֣יד אֶת־בֹּ֔עַז וּבֹ֖עַז הוֹלִ֥יד אֶת־עוֹבֵֽד׃
22Obed fekk sonen Isai, og Isai fekk sonen David.
וְעֹבֵד֙ הוֹלִ֣יד אֶת־יִשָׁ֔י וְיִשַׁ֖י הוֹלִ֥יד אֶת־דָּוִֽד׃
Samuel kommer for å salve en ny konge
Gud sendte profeten Samuel til Isai i Betlehem for å salve en av hans sønner til konge over Israel. Isai samlet syv av sine sønner for Samuel.
1Herren sa til Samuel: «Kor lenge vil du sørgja over Saul, når eg har forkasta han som konge over Israel? Fyll hornet ditt med olje og gå! Eg sender deg til Isai i Betlehem, for eg har sett ut ein konge blant sønene hans.»
וַיֹּ֨אמֶר יְהוָ֜ה אֶל־שְׁמוּאֵ֗ל עַד־מָתַי֙ אַתָּה֙ מִתְאַבֵּ֣ל אֶל־שָׁא֔וּל וַאֲנִ֣י מְאַסְתִּ֔יו מִמְּלֹ֖ךְ עַל־יִשְׂרָאֵ֑ל מַלֵּ֨א קַרְנְךָ֜ שֶׁ֗מֶן וְלֵ֤ךְ אֶֽשְׁלָחֲךָ֙ אֶל־יִשַׁ֣י בֵּֽית־הַלַּחְמִ֔י כִּֽי־רָאִ֧יתִי בְּבָנָ֛יו לִ֖י מֶֽלֶךְ׃
4Samuel gjorde som Herren hadde sagt, og kom til Betlehem. Dei eldste i byen kom skjelvande mot han og spurde: «Kjem du med fred?»
וַיַּ֣עַשׂ שְׁמוּאֵ֗ל אֵ֚ת אֲשֶׁ֣ר דִּבֶּ֣ר יְהוָ֔ה וַיָּבֹ֖א בֵּ֣ית לָ֑חֶם וַיֶּחֶרְד֞וּ זִקְנֵ֤י הָעִיר֙ לִקְרָאת֔וֹ וַיֹּ֖אמֶר שָׁלֹ֥ם בּוֹאֶֽךָ׃
5Han svara: «Ja, med fred. Eg kjem for å ofra til Herren. Reinsa dykk og kom med meg til offeret.» Så helga han Isai og sønene hans og kalla dei til offeret.
וַיֹּ֣אמֶר ׀ שָׁל֗וֹם לִזְבֹּ֤חַ לַֽיהוָה֙ בָּ֔אתִי הִֽתְקַדְּשׁ֔וּ וּבָאתֶ֥ם אִתִּ֖י בַּזָּ֑בַח וַיְקַדֵּ֤שׁ אֶת־יִשַׁי֙ וְאֶת־בָּנָ֔יו וַיִּקְרָ֥א לָהֶ֖ם לַזָּֽבַח׃
10Slik lét Isai sju av sønene sine gå fram for Samuel. Men Samuel sa til Isai: «Herren har ikkje valt ut nokon av desse.»
וַיַּעֲבֵ֥ר יִשַׁ֛י שִׁבְעַ֥ת בָּנָ֖יו לִפְנֵ֣י שְׁמוּאֵ֑ל וַיֹּ֤אמֶר שְׁמוּאֵל֙ אֶל־יִשַׁ֔י לֹא־בָחַ֥ר יְהוָ֖ה בָּאֵֽלֶּה׃
11Samuel spurde Isai: «Er dette alle gutane?» Han svara: «Det er att den yngste, men han er ute og gjetar sauene.» Samuel sa til Isai: «Send bod etter han, for vi byrjar ikkje før han kjem hit.»
וַיֹּ֨אמֶר שְׁמוּאֵ֣ל אֶל־יִשַׁי֮ הֲתַ֣מּוּ הַנְּעָרִים֒ וַיֹּ֗אמֶר ע֚וֹד שָׁאַ֣ר הַקָּטָ֔ן וְהִנֵּ֥ה רֹעֶ֖ה בַּצֹּ֑אן וַיֹּ֨אמֶר שְׁמוּאֵ֤ל אֶל־יִשַׁי֙ שִׁלְחָ֣ה וְקָחֶ֔נּוּ כִּ֥י לֹא־נָסֹ֖ב עַד־בֹּא֥וֹ פֹֽה׃
David salves til konge
Etter at Samuel avviste alle de andre sønnene, ble den yngste, David, hentet fra saueflokken og salvet til Israels fremtidige konge i Isais nærvær.
12Så sende han bod og henta han. Han var raudleitt, hadde vakre auge og var fager å sjå til. Herren sa: «Stå opp og salva han, for det er han.»
וַיִּשְׁלַ֤ח וַיְבִיאֵ֙הוּ֙ וְה֣וּא אַדְמוֹנִ֔י עִם־יְפֵ֥ה עֵינַ֖יִם וְט֣וֹב רֹ֑אִי פ וַיֹּ֧אמֶר יְהוָ֛ה ק֥וּם מְשָׁחֵ֖הוּ כִּֽי־זֶ֥ה הֽוּא׃
13Samuel tok oljehornet og salva han midt blant brørne hans. Frå den dagen kom Herrens Ande over David med kraft. Så braut Samuel opp og drog til Rama.
וַיִּקַּ֨ח שְׁמוּאֵ֜ל אֶת־קֶ֣רֶן הַשֶּׁ֗מֶן וַיִּמְשַׁ֣ח אֹתוֹ֮ בְּקֶ֣רֶב אֶחָיו֒ וַתִּצְלַ֤ח רֽוּחַ־יְהוָה֙ אֶל־דָּוִ֔ד מֵהַיּ֥וֹם הַה֖וּא וָמָ֑עְלָה וַיָּ֣קָם שְׁמוּאֵ֔ל וַיֵּ֖לֶךְ הָרָמָֽתָה׃ ס
Isai sender David til Sauls leir
Isai sendte David med mat til sine eldre sønner som tjente i Sauls hær. Dette førte til Davids møte med Goliat.
17Isai sa til David, son sin: «Ta med deg denne efa med rista korn og desse ti brøda til brørne dine, og skund deg til lægeret.
וַיֹּ֨אמֶר יִשַׁ֜י לְדָוִ֣ד בְּנ֗וֹ קַח־נָ֤א לְאַחֶ֙יךָ֙ אֵיפַ֤ת הַקָּלִיא֙ הַזֶּ֔ה וַעֲשָׂרָ֥ה לֶ֖חֶם הַזֶּ֑ה וְהָרֵ֥ץ הַֽמַּחֲנֶ֖ה לְאַחֶֽיךָ׃
18Desse ti ostane skal du ta med til høvdingen over tusen. Sjå etter korleis det står til med brørne dine, og ta med eit pant frå dei.»
וְ֠אֵת עֲשֶׂ֜רֶת חֲרִצֵ֤י הֶֽחָלָב֙ הָאֵ֔לֶּה תָּבִ֖יא לְשַׂר־הָאָ֑לֶף וְאֶת־אַחֶ֙יךָ֙ תִּפְקֹ֣ד לְשָׁל֔וֹם וְאֶת־עֲרֻבָּתָ֖ם תִּקָּֽח׃
20David stod tidleg opp om morgonen, let sauene vera att hos ein vaktar, tok med seg det han skulle og gjekk av stad, slik Isai hadde sagt. Han kom til lægervollen då hæren gjekk ut til slagrekka og ropa krigsrop.
וַיַּשְׁכֵּ֨ם דָּוִ֜ד בַּבֹּ֗קֶר וַיִּטֹּ֤שׁ אֶת־הַצֹּאן֙ עַל־שֹׁמֵ֔ר וַיִּשָּׂ֣א וַיֵּ֔לֶךְ כַּאֲשֶׁ֥ר צִוָּ֖הוּ יִשָׁ֑י וַיָּבֹא֙ הַמַּעְגָּ֔לָה וְהַחַ֗יִל הַיֹּצֵא֙ אֶל־הַמַּ֣עֲרָכָ֔ה וְהֵרֵ֖עוּ בַּמִּלְחָמָֽה׃
58Saul spurde han: «Kven er far din, gut?» David svara: «Eg er son til tenaren din Isai frå Betlehem.»
וַיֹּ֤אמֶר אֵלָיו֙ שָׁא֔וּל בֶּן־מִ֥י אַתָּ֖ה הַנָּ֑עַר וַיֹּ֣אמֶר דָּוִ֔ד בֶּֽן־עַבְדְּךָ֥ יִשַׁ֖י בֵּ֥ית הַלַּחְמִֽי׃
Isais rotskudd - Messias-profetien
Profeten Jesaja profeterte at Messias skulle komme som et skudd fra Isais stubbe, noe som peker frem mot Jesus Kristus.
1Ein kvist skal skyta opp frå stubben til Isai, og eit skot frå røtene hans skal bera frukt.
וְיָצָ֥א חֹ֖טֶר מִגֵּ֣זַע יִשָׁ֑י וְנֵ֖צֶר מִשָּׁרָשָׁ֥יו יִפְרֶֽה׃
10Den dagen skal rota til Isai stå som eit banner for folka. Folkeslaga skal søkja han, og kvilestaden hans skal vera herleg.
וְהָיָה֙ בַּיּ֣וֹם הַה֔וּא שֹׁ֣רֶשׁ יִשַׁ֗י אֲשֶׁ֤ר עֹמֵד֙ לְנֵ֣ס עַמִּ֔ים אֵלָ֖יו גּוֹיִ֣ם יִדְרֹ֑שׁוּ וְהָיְתָ֥ה מְנֻחָת֖וֹ כָּבֽוֹד׃ פ
Isai nevnt i Jesu stamtavle
Isai nevnes i begge Jesu stamtavler i Det nye testamente, som bekrefter Jesus som den lovede Messias fra Davids slekt.
5Salmon fekk Boas med Rahab, Boas fekk Obed med Rut, og Obed fekk Isai.
Σαλμὼν δὲ ἐγέννησεν τὸν ⸂Βόες ἐκ τῆς Ῥαχάβ, Βόες⸃ δὲ ἐγέννησεν τὸν ⸂Ἰωβὴδ ἐκ τῆς Ῥούθ, Ἰωβὴδ⸃ δὲ ἐγέννησεν τὸν Ἰεσσαί,
6Isai fekk David, kongen. David fekk Salomo med kona til Uria.
Ἰεσσαὶ δὲ ἐγέννησεν τὸν Δαυὶδ τὸν βασιλέα. Δαυὶδ ⸀δὲ ἐγέννησεν τὸν Σολομῶνα ἐκ τῆς τοῦ Οὐρίου,
Nemnd i Bibelen (41)
Rut 4:17Rut 4:221. Samuel 16:11. Samuel 16:31. Samuel 16:81. Samuel 16:91. Samuel 16:101. Samuel 16:111. Samuel 16:181. Samuel 16:191. Samuel 16:201. Samuel 16:221. Samuel 17:121. Samuel 17:131. Samuel 17:171. Samuel 17:201. Samuel 17:581. Samuel 20:271. Samuel 20:301. Samuel 20:311. Samuel 22:71. Samuel 22:91. Samuel 22:131. Samuel 25:102. Samuel 20:12. Samuel 23:11. Kongebok 12:161. Krønikebok 2:121. Krønikebok 2:131. Krønikebok 10:141. Krønikebok 12:191. Krønikebok 29:262. Krønikebok 10:162. Krønikebok 11:18Salmane 72:20Jesaja 11:1Matteus 1:5Matteus 1:6Lukas 3:32Apostelgjerningane 13:22Romarane 15:12