Timoteus
Paulus' åndelige sønn
Timoteus var Paulus' nærmeste medarbeider og 'ekte barn i troen'. Han vokste opp med en jødisk mor og gresk far, og ble opplært i Skriften fra barndommen av sin mor Eunike og bestemor Lois. Paulus sendte to brev til ham som er bevart i Det nye testamente.
Familie
Nøkkelhendingar
Paulus' valg av Timoteus
Paulus valgte den unge Timoteus som følgesvenn på sin andre misjonsreise. Brødrene ga ham godt skussmål.
1Paulus kom til Derbe og vidare til Lystra. Der var det ein læresvein som heitte Timoteus. Mor hans var ei truande jødisk kvinne, men far hans var grekar.
Κατήντησεν δὲ ⸀καὶ εἰς Δέρβην καὶ ⸀εἰς Λύστραν. καὶ ἰδοὺ μαθητής τις ἦν ἐκεῖ ὀνόματι Τιμόθεος, υἱὸς ⸀γυναικὸς Ἰουδαίας πιστῆς, πατρὸς δὲ Ἕλληνος,
2Syskena i Lystra og Ikonium gav han godt vitnemål.
ὃς ἐμαρτυρεῖτο ὑπὸ τῶν ἐν Λύστροις καὶ Ἰκονίῳ ἀδελφῶν·
3Paulus ville ha han med seg på reisa. Han tok han difor og omskar han av omsyn til jødane som budde i dei områda, for alle visste at far hans var grekar.
τοῦτον ἠθέλησεν ὁ Παῦλος σὺν αὐτῷ ἐξελθεῖν, καὶ λαβὼν περιέτεμεν αὐτὸν διὰ τοὺς Ἰουδαίους τοὺς ὄντας ἐν τοῖς τόποις ἐκείνοις, ᾔδεισαν γὰρ ἅπαντες ⸂ὅτι Ἕλλην ὁ πατὴρ αὐτοῦ⸃ ὑπῆρχεν.
Sendt til Tessalonika
Paulus sendte Timoteus tilbake til Tessalonika for å styrke og oppmuntre menigheten i deres prøvelser.
1Difor, då vi ikkje lenger kunne halda det ut, valde vi å bli att i Aten åleine.
Διὸ μηκέτι στέγοντες εὐδοκήσαμεν καταλειφθῆναι ἐν Ἀθήναις μόνοι,
2Vi sende Timoteus, bror vår og Guds medarbeidar i evangeliet om Kristus, for å styrkja dykk og formana dykk når det gjeld trua dykkar.
καὶ ἐπέμψαμεν Τιμόθεον, τὸν ἀδελφὸν ἡμῶν καὶ ⸀συνεργὸν τοῦ ⸀θεοῦ ἐν τῷ εὐαγγελίῳ τοῦ Χριστοῦ, εἰς τὸ στηρίξαι ὑμᾶς καὶ παρακαλέσαι ⸀ὑπὲρ τῆς πίστεως ὑμῶν
3Dette var for at ingen skulle bli rista av desse trengslene. De veit sjølve at vi er sette til dette.
τὸ μηδένα σαίνεσθαι ἐν ταῖς θλίψεσιν ταύταις. αὐτοὶ γὰρ οἴδατε ὅτι εἰς τοῦτο κείμεθα·
6Men no har Timoteus kome tilbake til oss frå dykk og bore fram gledebodskap om trua og kjærleiken dykkar. Han fortalde at de alltid har oss i god minne og lengtar etter å sjå oss, liksom vi lengtar etter dykk.
Ἄρτι δὲ ἐλθόντος Τιμοθέου πρὸς ἡμᾶς ἀφʼ ὑμῶν καὶ εὐαγγελισαμένου ἡμῖν τὴν πίστιν καὶ τὴν ἀγάπην ὑμῶν, καὶ ὅτι ἔχετε μνείαν ἡμῶν ἀγαθὴν πάντοτε ἐπιποθοῦντες ἡμᾶς ἰδεῖν καθάπερ καὶ ἡμεῖς ὑμᾶς,
Troen fra barndommen
Paulus minnet Timoteus om den oppriktige troen han hadde fra sin bestemor Lois og mor Eunike.
5Eg kjem i hug den oppriktige trua di, den som først budde i mormor di Lois og i mor di Eunike. Eg er overtydd om at ho òg bur i deg.
ὑπόμνησιν ⸀λαβὼν τῆς ἐν σοὶ ἀνυποκρίτου πίστεως, ἥτις ἐνῴκησεν πρῶτον ἐν τῇ μάμμῃ σου Λωΐδι καὶ τῇ μητρί σου Εὐνίκῃ, πέπεισμαι δὲ ὅτι καὶ ἐν σοί.
6Difor minner eg deg om at du må blåsa liv i den nådegåva frå Gud som er i deg ved handspålegginga mi.
διʼ ἣν αἰτίαν ἀναμιμνῄσκω σε ἀναζωπυρεῖν τὸ χάρισμα τοῦ θεοῦ, ὅ ἐστιν ἐν σοὶ διὰ τῆς ἐπιθέσεως τῶν χειρῶν μου·
Forbilde for de unge
Paulus oppmuntret Timoteus til å være et forbilde i tale, ferd, kjærlighet, tro og renhet, tross sin unge alder.
12Lat ingen ringakta deg fordi du er ung, men ver eit førebilete for dei truande i ord, i livsførsel, i kjærleik, i tru og i reinleik.
μηδείς σου τῆς νεότητος καταφρονείτω, ἀλλὰ τύπος γίνου τῶν πιστῶν ἐν λόγῳ, ἐν ἀναστροφῇ, ἐν ⸀ἀγάπῃ, ἐν πίστει, ἐν ἁγνείᾳ.
14Forsøm ikkje nådegåva som er i deg, den som vart gjeven deg gjennom profetord med handpålegging frå eldsterådet.
μὴ ἀμέλει τοῦ ἐν σοὶ χαρίσματος, ὃ ἐδόθη σοι διὰ προφητείας μετὰ ἐπιθέσεως τῶν χειρῶν τοῦ πρεσβυτερίου.
15Legg vinn på dette, ver heil og fullt i det, så framgangen din kan bli synleg for alle.
ταῦτα μελέτα, ἐν τούτοις ἴσθι, ἵνα σου ἡ προκοπὴ φανερὰ ⸀ᾖ πᾶσιν·
16Gjev akt på deg sjølv og på læra. Hald fram med dette, for gjer du det, skal du frelsa både deg sjølv og dei som høyrer på deg.
ἔπεχε σεαυτῷ καὶ τῇ διδασκαλίᾳ· ἐπίμενε αὐτοῖς· τοῦτο γὰρ ποιῶν καὶ σεαυτὸν σώσεις καὶ τοὺς ἀκούοντάς σου.
Forkynn ordet
Paulus ga Timoteus den høytidelige formaningen om å forkynne Ordet i tide og utide.
1Eg legg det inntrengande på hjarta ditt framfor Gud og Kristus Jesus, han som skal døma levande og døde, ved hans openberring og hans rike:
⸀Διαμαρτύρομαι ἐνώπιον τοῦ θεοῦ καὶ ⸂Χριστοῦ Ἰησοῦ⸃, τοῦ μέλλοντος κρίνειν ζῶντας καὶ νεκρούς, ⸀καὶ τὴν ἐπιφάνειαν αὐτοῦ καὶ τὴν βασιλείαν αὐτοῦ·
2Forkynn ordet! Ver klar i tide og utide. Refs, iretteset og forman, med alt tolmod og undervisning.
κήρυξον τὸν λόγον, ἐπίστηθι εὐκαίρως ἀκαίρως, ἔλεγξον, ἐπιτίμησον, παρακάλεσον, ἐν πάσῃ μακροθυμίᾳ καὶ διδαχῇ.
5Men ver du nøktern i alle ting, lid det som vondt er, gjer gjerning som ein evangelist, og fullfør tenesta di.
σὺ δὲ νῆφε ἐν πᾶσιν, κακοπάθησον, ἔργον ποίησον εὐαγγελιστοῦ, τὴν διακονίαν σου πληροφόρησον.
Nemnd i Bibelen (24)
Apostelgjerningane 16:1Apostelgjerningane 17:14Apostelgjerningane 17:15Apostelgjerningane 18:5Apostelgjerningane 19:22Apostelgjerningane 20:4Romarane 16:211. Korintarane 4:171. Korintarane 16:102. Korintarane 1:12. Korintarane 1:19Filipparane 1:1Filipparane 2:19Kolossarane 1:11. Tessalonikarane 1:11. Tessalonikarane 3:21. Tessalonikarane 3:62. Tessalonikarane 1:11. Timoteus 1:21. Timoteus 1:181. Timoteus 6:202. Timoteus 1:2Filemon 1:1Hebrearane 13:23