Lajisj

By i Juda som ble beleiret av assyrerne

Òg kjend som: Laish

Det delte kongeriketLederca. 900–700 f.Kr. (som befestet by)

Lajisj var en viktig befestet by i Juda-riket, strategisk plassert sørvest i landet. Byen er mest kjent for å ha blitt beleiret og erobret av den assyriske kongen Sankerib i 701 f.Kr., samt for å ha vært et tilfluktssted for kong Amasja. Selv om Lajisj primært er et stedsnavn og ikke en person, nevnes byen i flere viktige bibelske sammenhenger knyttet til Judas konger og profeter.

Nøkkelhendingar

Josvas erobring av Lajisj

Under erobringen av Kanaan angrep Josva Lajisj og inntok byen, og slo alle dens innbyggere med sverd.

31Så drog Josva og heile Israel med han frå Libna til Lakisj. Dei slo leir ved byen og gjekk til åtak på han.
וַיַּעֲבֹ֣ר יְ֠הוֹשֻׁעַ וְכָל־יִשְׂרָאֵ֥ל עִמּ֛וֹ מִלִּבְנָ֖ה לָכִ֑ישָׁה וַיִּ֣חַן עָלֶ֔יהָ וַיִּלָּ֖חֶם בָּֽהּ׃ ‬
32Herren gav Lakisj i Israels hand. Dei tok byen på den andre dagen og slo han og alle som var der, med sverd, slik dei hadde gjort med Libna.
וַיִּתֵּן֩ יְהוָ֨ה אֶת־לָכִ֜ישׁ בְּיַ֣ד יִשְׂרָאֵ֗ל וַֽיִּלְכְּדָהּ֙ בַּיּ֣וֹם הַשֵּׁנִ֔י וַיַּכֶּ֣הָ לְפִי־חֶ֔רֶב וְאֶת־כָּל־הַנֶּ֖פֶשׁ אֲשֶׁר־בָּ֑הּ כְּכֹ֥ל אֲשֶׁר־עָשָׂ֖ה לְלִבְנָֽה׃ פ ‬
33Då drog Horam, kongen i Geser, opp for å hjelpa Lakisj. Men Josva slo han og folket hans, så ingen slapp unna.
אָ֣ז עָלָ֗ה הֹרָם֙ מֶ֣לֶךְ גֶּ֔זֶר לַעְזֹ֖ר אֶת־לָכִ֑ישׁ וַיַּכֵּ֤הוּ יְהוֹשֻׁ֙עַ֙ וְאֶת־עַמּ֔וֹ עַד־בִּלְתִּ֥י הִשְׁאִֽיר־ל֖וֹ שָׂרִֽיד׃ ‬

Befestning under Rehabeam

Kong Rehabeam befestet Lajisj som en av forsvarsbyen i Juda for å beskytte rikets sørvestlige grense.

5Rehabeam vart buande i Jerusalem og bygde festningsbyar i Juda.
וַיֵּ֥שֶׁב רְחַבְעָ֖ם בִּירוּשָׁלָ֑͏ִם וַיִּ֧בֶן עָרִ֛ים לְמָצ֖וֹר בִּיהוּדָֽה׃ ‬
9Adorajim, Lakisj og Aseka,
וְאֶת־אֲדוֹרַ֥יִם וְאֶת־לָכִ֖ישׁ וְאֶת־עֲזֵקָֽה׃ ‬

Kong Amasjas flukt til Lajisj

Da det ble lagt en sammensvergelse mot kong Amasja i Jerusalem, flyktet han til Lajisj, men ble forfulgt og drept der.

19Dei laga ei samansverjing mot han i Jerusalem, og han rømde til Lakisj. Men dei sende folk etter han til Lakisj og drap han der.
וַיִּקְשְׁר֨וּ עָלָ֥יו קֶ֛שֶׁר בִּירוּשָׁלַ֖͏ִם וַיָּ֣נָס לָכִ֑ישָׁה וַיִּשְׁלְח֤וּ אַֽחֲרָיו֙ לָכִ֔ישָׁה וַיְמִתֻ֖הוּ שָֽׁם׃ ‬
27Frå den tid Amasja vende seg bort frå HERREN, laga dei samansverjing mot han i Jerusalem, og han rømde til Lakisj. Men dei sende folk etter han til Lakisj og drap han der.
וּמֵעֵ֗ת אֲשֶׁר־סָ֤ר אֲמַצְיָ֙הוּ֙ מֵאַחֲרֵ֣י יְהוָ֔ה וַיִּקְשְׁר֨וּ עָלָ֥יו קֶ֛שֶׁר בִּירוּשָׁלַ֖͏ִם וַיָּ֣נָס לָכִ֑ישָׁה וַיִּשְׁלְח֤וּ אַחֲרָיו֙ לָכִ֔ישָׁה וַיְמִיתֻ֖הוּ שָֽׁם׃ ‬

Sankeribs beleiring av Lajisj

Den assyriske kongen Sankerib beleiret og erobret Lajisj under sitt felttog mot Juda i 701 f.Kr., og sendte derfra sine utsendinger til kong Hiskia i Jerusalem.

13I det fjortande året Hiskia var konge, drog assyrarkongen Sankerib opp mot alle dei befesta byane i Juda og tok dei.
וּבְאַרְבַּע֩ עֶשְׂרֵ֨ה שָׁנָ֜ה לַמֶּ֣לֶךְ חִזְקִיָּ֗ה עָלָ֞ה סַנְחֵרִ֤יב מֶֽלֶךְ־אַשּׁוּר֙ עַ֣ל כָּל־עָרֵ֧י יְהוּדָ֛ה הַבְּצֻר֖וֹת וַֽיִּתְפְּשֵֽׂם׃ ‬
14Då sende Hiskia, kongen i Juda, bod til assyrarkongen i Lakisj og sa: «Eg har synda. Vend attende frå meg! Det du legg på meg, vil eg bera.» Assyrarkongen la på Hiskia, kongen i Juda, tre hundre talentar sølv og tretti talentar gull.
וַיִּשְׁלַ֣ח חִזְקִיָּ֣ה מֶֽלֶךְ־יְהוּדָ֣ה אֶל־מֶֽלֶךְ־אַשּׁוּר֩ ׀ לָכִ֨ישָׁה ׀ לֵאמֹ֤ר ׀ חָטָ֙אתִי֙ שׁ֣וּב מֵֽעָלַ֔י אֵ֛ת אֲשֶׁר־תִּתֵּ֥ן עָלַ֖י אֶשָּׂ֑א וַיָּ֨שֶׂם מֶֽלֶךְ־אַשּׁ֜וּר עַל־חִזְקִיָּ֣ה מֶֽלֶךְ־יְהוּדָ֗ה שְׁלֹ֤שׁ מֵאוֹת֙ כִּכַּר־כֶּ֔סֶף וּשְׁלֹשִׁ֖ים כִּכַּ֥ר זָהָֽב׃ ‬
17Assyrarkongen sende Tartan, Rab-Saris og Rabsjake frå Lakisj til kong Hiskia i Jerusalem med ein stor hær. Dei drog opp og kom til Jerusalem. Då dei kom fram, stilte dei seg ved kanalen frå den øvre dammen, ved vegen til Vaskarvollen.
וַיִּשְׁלַ֣ח מֶֽלֶךְ־אַשּׁ֡וּר אֶת־תַּרְתָּ֥ן וְאֶת־רַב־סָרִ֣יס ׀ וְאֶת־רַב־שָׁקֵ֨ה מִן־לָכִ֜ישׁ אֶל־הַמֶּ֧לֶךְ חִזְקִיָּ֛הוּ בְּחֵ֥יל כָּבֵ֖ד יְרוּשָׁלָ֑͏ִם וַֽיַּעֲלוּ֙ וַיָּבֹ֣אוּ יְרוּשָׁלִַ֔ם וַיַּעֲל֣וּ וַיָּבֹ֗אוּ וַיַּֽעַמְדוּ֙ בִּתְעָלַת֙ הַבְּרֵכָ֣ה הָֽעֶלְיוֹנָ֔ה אֲשֶׁ֕ר בִּמְסִלַּ֖ת שְׂדֵ֥ה כוֹבֵֽס׃ ‬
9Etter dette sende Sankerib, kongen av Assyria, tenarane sine til Jerusalem, medan han sjølv låg ved Lakisj med heile hærmakta si. Dei hadde dette bodet til Hiskia, kongen av Juda, og til heile Juda som var i Jerusalem:
אַ֣חַר זֶ֗ה שָׁ֠לַח סַנְחֵרִ֨יב מֶֽלֶךְ־אַשּׁ֤וּר עֲבָדָיו֙ יְר֣וּשָׁלַ֔יְמָה וְהוּא֙ עַל־לָכִ֔ישׁ וְכָל־מֶמְשַׁלְתּ֖וֹ עִמּ֑וֹ עַל־יְחִזְקִיָּ֙הוּ֙ מֶ֣לֶךְ יְהוּדָ֔ה וְעַל־כָּל־יְהוּדָ֛ה אֲשֶׁ֥ר בִּירוּשָׁלַ֖͏ִם לֵאמֹֽר׃ ‬

Profeten Mikas advarsel til Lajisj

Profeten Mika advarte Lajisj og kalte byen et utgangspunkt for synd for Sions datter, da byen hadde tatt etter Israels synder.

13Spenn hestane for vogna, du som bur i Lakisj! Du var opphavet til synd for Sions dotter, for hjå deg vart Israels brot funne.
רְתֹ֧ם הַמֶּרְכָּבָ֛ה לָרֶ֖כֶשׁ יוֹשֶׁ֣בֶת לָכִ֑ישׁ רֵאשִׁ֨ית חַטָּ֥את הִיא֙ לְבַת־צִיּ֔וֹן כִּי־בָ֥ךְ נִמְצְא֖וּ פִּשְׁעֵ֥י יִשְׂרָאֵֽל׃ ‬

Lajisj under Nebukadnesars angrep

Under Nebukadnesars felttog mot Juda var Lajisj en av de siste byene som holdt stand sammen med Aseka, som beskrevet av profeten Jeremia.

7Då stridde hæren til kongen i Babel mot Jerusalem og mot alle dei byane i Juda som var att, mot Lakisj og Aseka, for det var dei einaste av dei befesta byane i Juda som enno stod.
וְחֵ֣יל מֶֽלֶךְ־בָּבֶ֗ל נִלְחָמִים֙ עַל־יְר֣וּשָׁלִַ֔ם וְעַ֛ל כָּל־עָרֵ֥י יְהוּדָ֖ה הַנּֽוֹתָר֑וֹת אֶל־לָכִישׁ֙ וְאֶל־עֲזֵקָ֔ה כִּ֣י הֵ֗נָּה נִשְׁאֲר֛וּ בְּעָרֵ֥י יְהוּדָ֖ה עָרֵ֥י מִבְצָֽר׃ פ ‬

Nemnd i Bibelen (2)