Maria
Jesu mor
Òg kjend som: Mirjam, Mary
Maria var en ung jødisk kvinne fra Nasaret som ble utvalgt til å bli Messias' mor. Engelen Gabriel forkynte at hun, som jomfru, skulle føde Guds sønn ved Den hellige ånd. Hun fulgte Jesus gjennom hele hans jordiske liv, fra stallen i Betlehem til korset på Golgata.
Familie
Nøkkelhendingar
Englens budskap
Engelen Gabriel kom til Maria og forkynte at hun var utvalgt til å føde Messias. Maria svarte: 'Se, jeg er Herrens tjenerinne.'
26I den sjette månaden vart engelen Gabriel send frå Gud til ein by i Galilea som heitte Nasaret,
Ἐν δὲ τῷ μηνὶ τῷ ἕκτῳ ἀπεστάλη ὁ ἄγγελος Γαβριὴλ ⸀ἀπὸ τοῦ θεοῦ εἰς πόλιν τῆς Γαλιλαίας ᾗ ὄνομα Ναζαρὲθ
28Engelen kom inn til henne og sa: «Ver helsa, du som har fått nåde! Herren er med deg.»
καὶ ⸀εἰσελθὼν πρὸς αὐτὴν εἶπεν· Χαῖρε, κεχαριτωμένη, ὁ κύριος μετὰ ⸀σοῦ.
30Engelen sa til henne: «Ver ikkje redd, Maria! For du har funne nåde hos Gud.
καὶ εἶπεν ὁ ἄγγελος αὐτῇ· Μὴ φοβοῦ, Μαριάμ, εὗρες γὰρ χάριν παρὰ τῷ θεῷ·
31Sjå, du skal verta med barn og føda ein son, og du skal gje han namnet Jesus.
καὶ ἰδοὺ συλλήμψῃ ἐν γαστρὶ καὶ τέξῃ υἱόν, καὶ καλέσεις τὸ ὄνομα αὐτοῦ Ἰησοῦν.
32Han skal vera stor og kallast Son til Den høgste. Herren Gud skal gje han trona til David, far hans.
οὗτος ἔσται μέγας καὶ υἱὸς Ὑψίστου κληθήσεται, καὶ δώσει αὐτῷ κύριος ὁ θεὸς τὸν θρόνον Δαυὶδ τοῦ πατρὸς αὐτοῦ,
35Difor skal òg det heilage som vert fødd, kallast Guds Son.
καὶ ἀποκριθεὶς ὁ ἄγγελος εἶπεν αὐτῇ· Πνεῦμα ἅγιον ἐπελεύσεται ἐπὶ σέ, καὶ δύναμις Ὑψίστου ἐπισκιάσει σοι· διὸ καὶ τὸ γεννώμενον ἅγιον κληθήσεται, υἱὸς θεοῦ·
38Då sa Maria: «Sjå, eg er Herrens tenestekvinne. Lat det gå meg som du har sagt.» Så forlét engelen henne.
εἶπεν δὲ Μαριάμ· Ἰδοὺ ἡ δούλη κυρίου· γένοιτό μοι κατὰ τὸ ῥῆμά σου. καὶ ἀπῆλθεν ἀπʼ αὐτῆς ὁ ἄγγελος.
Besøket hos Elisabet
Maria besøkte sin slektning Elisabet, og da hun hilste, hoppet barnet i Elisabets mage av glede. Maria sang Magnificat.
41Då Elisabet høyrde helsinga frå Maria, spratt barnet i magen hennar. Elisabet vart fylt av Den Heilage Ande.
καὶ ἐγένετο ὡς ἤκουσεν ⸂τὸν ἀσπασμὸν τῆς Μαρίας ἡ Ἐλισάβετ⸃, ἐσκίρτησεν τὸ βρέφος ἐν τῇ κοιλίᾳ αὐτῆς, καὶ ἐπλήσθη πνεύματος ἁγίου ἡ Ἐλισάβετ,
42Ho ropa med høg røyst og sa: «Velsigna er du mellom kvinner, og velsigna er frukta i ditt morsliv!
καὶ ἀνεφώνησεν ⸀κραυγῇ μεγάλῃ καὶ εἶπεν· Εὐλογημένη σὺ ἐν γυναιξίν, καὶ εὐλογημένος ὁ καρπὸς τῆς κοιλίας σου.
43Korleis kan det henda meg at mor til Herren min kjem til meg?
καὶ πόθεν μοι τοῦτο ἵνα ἔλθῃ ἡ μήτηρ τοῦ κυρίου μου πρὸς ⸀ἐμέ;
46Då sa Maria: «Mi sjel opphøgjer Herren,
Καὶ εἶπεν Μαριάμ· Μεγαλύνει ἡ ψυχή μου τὸν κύριον,
47og mi ånd frydar seg i Gud, min frelsar.
καὶ ἠγαλλίασεν τὸ πνεῦμά μου ἐπὶ τῷ θεῷ τῷ σωτῆρί μου·
48For han har sett til si ringe tenestekvinne. Sjå, frå no av skal alle slekter prisa meg sæl,
ὅτι ἐπέβλεψεν ἐπὶ τὴν ταπείνωσιν τῆς δούλης αὐτοῦ, ἰδοὺ γὰρ ἀπὸ τοῦ νῦν μακαριοῦσίν με πᾶσαι αἱ γενεαί·
49for Den mektige har gjort store ting for meg, og heilagt er hans namn.
ὅτι ἐποίησέν μοι ⸀μεγάλα ὁ δυνατός, καὶ ἅγιον τὸ ὄνομα αὐτοῦ,
Fødselen i Betlehem
Maria fødte Jesus i en stall i Betlehem og la ham i en krybbe fordi det ikke var rom i herberget.
4Også Josef drog opp frå Galilea, frå byen Nasaret, til Judea, til Davidsbyen som heiter Betlehem, fordi han var av Davids hus og ætt.
Ἀνέβη δὲ καὶ Ἰωσὴφ ἀπὸ τῆς Γαλιλαίας ἐκ πόλεως Ναζαρὲθ εἰς τὴν Ἰουδαίαν εἰς πόλιν Δαυὶδ ἥτις καλεῖται Βηθλέεμ, διὰ τὸ εἶναι αὐτὸν ἐξ οἴκου καὶ πατριᾶς Δαυίδ,
5Han skulle skriva seg inn saman med Maria, som var lova bort til han, og som venta barn.
ἀπογράψασθαι σὺν Μαριὰμ τῇ ⸂ἐμνηστευμένῃ αὐτῷ⸃, οὔσῃ ἐγκύῳ.
6Medan dei var der, kom tida då ho skulle føda.
ἐγένετο δὲ ἐν τῷ εἶναι αὐτοὺς ἐκεῖ ἐπλήσθησαν αἱ ἡμέραι τοῦ τεκεῖν αὐτήν,
7Og ho fødde son sin, den førstefødde, sveipte han og la han i ei krubbe, for det var ikkje rom for dei i herberget.
καὶ ἔτεκεν τὸν υἱὸν αὐτῆς τὸν πρωτότοκον, καὶ ἐσπαργάνωσεν αὐτὸν καὶ ἀνέκλινεν αὐτὸν ⸀ἐν φάτνῃ, διότι οὐκ ἦν αὐτοῖς τόπος ἐν τῷ καταλύματι.
Simeons profeti
Da Jesus ble fremstilt i tempelet, profeterte Simeon at et sverd skulle gjennombore Marias sjel.
33Far hans og mor hans undra seg over det som vart sagt om han.
καὶ ἦν ⸂ὁ πατὴρ αὐτοῦ⸃ καὶ ἡ ⸀μήτηρ θαυμάζοντες ἐπὶ τοῖς λαλουμένοις περὶ αὐτοῦ.
34Simeon velsigna dei og sa til Maria, mor hans: «Sjå, dette barnet er sett til fall og oppreising for mange i Israel, og til eit teikn som blir motsagt.
καὶ εὐλόγησεν αὐτοὺς Συμεὼν καὶ εἶπεν πρὸς Μαριὰμ τὴν μητέρα αὐτοῦ· Ἰδοὺ οὗτος κεῖται εἰς πτῶσιν καὶ ἀνάστασιν πολλῶν ἐν τῷ Ἰσραὴλ καὶ εἰς σημεῖον ἀντιλεγόμενον,
35Ja, òg gjennom di eiga sjel skal det gå eit sverd. Slik skal tankane i mange hjarte koma for dagen.»
καὶ σοῦ ⸀δὲ αὐτῆς τὴν ψυχὴν διελεύσεται ῥομφαία, ὅπως ἂν ἀποκαλυφθῶσιν ἐκ πολλῶν καρδιῶν διαλογισμοί.
Ved korsets fot
Maria stod ved korset da Jesus døde. Jesus betrodde henne til apostelen Johannes, som tok henne til seg.
25Ved krossen til Jesus stod mor hans og syster til mor hans, Maria, kona til Klopas, og Maria Magdalena.
Εἱστήκεισαν δὲ παρὰ τῷ σταυρῷ τοῦ Ἰησοῦ ἡ μήτηρ αὐτοῦ καὶ ἡ ἀδελφὴ τῆς μητρὸς αὐτοῦ, Μαρία ἡ τοῦ Κλωπᾶ καὶ Μαρία ἡ Μαγδαληνή.
26Då Jesus såg mor si og læresveinen som han elska, stå der, sa han til mor si: «Kvinne, sjå, det er son din.»
Ἰησοῦς οὖν ἰδὼν τὴν μητέρα καὶ τὸν μαθητὴν παρεστῶτα ὃν ἠγάπα λέγει τῇ ⸀μητρί· Γύναι, ⸀ἴδε ὁ υἱός σου·
27Så sa han til læresveinen: «Sjå, der er mor di.» Frå den stunda tok læresveinen henne heim til seg.
εἶτα λέγει τῷ μαθητῇ· ⸀Ἴδε ἡ μήτηρ σου. καὶ ἀπʼ ἐκείνης τῆς ὥρας ἔλαβεν ὁ μαθητὴς αὐτὴν εἰς τὰ ἴδια.
Nemnd i Bibelen (55)
2. Mosebok 15:202. Mosebok 15:214. Mosebok 12:14. Mosebok 12:44. Mosebok 12:54. Mosebok 12:104. Mosebok 12:154. Mosebok 26:595. Mosebok 24:91. Krønikebok 4:171. Krønikebok 5:29Mika 6:4Matteus 1:16Matteus 1:18Matteus 1:20Matteus 2:11Matteus 13:55Matteus 27:56Matteus 27:61Matteus 28:1Markus 6:3Markus 15:40Markus 15:47Markus 16:1Lukas 1:27Lukas 1:30Lukas 1:34Lukas 1:38Lukas 1:39Lukas 1:41Lukas 1:46Lukas 1:56Lukas 2:5Lukas 2:16Lukas 2:19Lukas 2:34Lukas 8:2Lukas 10:39Lukas 10:42Lukas 24:10Johannes 11:1Johannes 11:2Johannes 11:19Johannes 11:20Johannes 11:28Johannes 11:31Johannes 11:32Johannes 11:45Johannes 12:3Johannes 19:25Johannes 20:11Johannes 20:16Apostelgjerningane 1:14Apostelgjerningane 12:12Romarane 16:6