FLOGVIT
.bible

JohannesKapittel 11

+ UndertekstGrunntekst← ForrigeNeste →
Vis tegnetFire dager i graven

Det største tegnet før Jesu egen oppstandelse: Lasarus har vært død i fire dager. Jesus viser at han er «oppstandelsen og livet» ved å kalle sin venn tilbake fra døden.

1

Lasarus er syk

Det var en mann som var syk, Lasarus fra Betania, landsbyen der Maria og hennes søster Marta bodde. Søstrene sendte derfor bud til Jesus og sa: «Herre, han som du er glad i, er syk.»

v.1, 3
2

Denne sykdommen fører ikke til døden

Da Jesus hørte dette, sa han: «Denne sykdommen fører ikke til døden, men skal være til Guds ære, så Guds Sønn kan bli herliggjort gjennom den.»

v.4
3

Jesus ventet to dager

Da han hørte at Lasarus var syk, ble han likevel værende to dager til på stedet der han var.

v.6
4

Lasarus er død

Da sa Jesus rett ut til dem: «Lasarus er død. Og for deres skyld er jeg glad for at jeg ikke var der, så dere kan komme til tro. Men la oss gå til ham.»

v.14, 15
5

Fire dager i graven

Da Jesus kom fram, fant han at Lasarus allerede hadde ligget fire dager i graven.

v.17
6

Marta møter Jesus

Marta sa til Jesus: «Herre, hvis du hadde vært her, ville ikke broren min ha dødd. Men også nå vet jeg at alt du ber Gud om, vil Gud gi deg.»

v.21, 22
7

Jeg er oppstandelsen og livet

Jesus sa til henne: «Jeg er oppstandelsen og livet. Den som tror på meg, skal leve selv om han dør.

v.25
8

Jesus gråt

Da Jesus så henne gråte, og jødene som var kommet sammen med henne også gråt, ble han dypt beveget i ånden og rystet i sitt indre. Jesus gråt.

v.33, 35
9

Rull steinen bort

Jesus sa: «Ta bort steinen!» Marta, den dødes søster, sa til ham: «Herre, det lukter alt, for han har ligget der i fire dager.» Jesus sa til henne: «Sa jeg ikke til deg at hvis du tror, skal du se Guds herlighet?»

v.39, 40
10

Lasarus, kom ut!

Da han hadde sagt dette, ropte han med høy røst: «Lasarus, kom ut!» Da kom den døde ut, med føtter og hender bundet med liksvøp og med et tørkle over ansiktet. Jesus sa til dem: «Løs ham og la ham gå!»

v.43, 44
11

Mange kom til tro

Mange av jødene som var kommet til Maria og hadde sett det Jesus gjorde, kom til tro på ham.

v.45
Det var ein mann som var sjuk, Lasarus frå Betania, landsbyen der Maria og syster hennar Marta budde.
Ἦν δέ τις ἀσθενῶν, Λάζαρος ἀπὸ Βηθανίας ἐκ τῆς κώμης Μαρίας καὶ Μάρθας τῆς ἀδελφῆς αὐτῆς.
Det var Maria som hadde salva Herren med velluktande olje og tørka føtene hans med håret sitt. Det var bror hennar, Lasarus, som var sjuk.
ἦν δὲ ⸀Μαριὰμ ἡ ἀλείψασα τὸν κύριον μύρῳ καὶ ἐκμάξασα τοὺς πόδας αὐτοῦ ταῖς θριξὶν αὐτῆς, ἧς ὁ ἀδελφὸς Λάζαρος ἠσθένει.
Systrene sende då bod til Jesus og sa: «Herre, han du er glad i, er sjuk.»
ἀπέστειλαν οὖν αἱ ἀδελφαὶ πρὸς αὐτὸν λέγουσαι· Κύριε, ἴδε ὃν φιλεῖς ἀσθενεῖ.
Då Jesus høyrde det, sa han: «Denne sjukdomen fører ikkje til døden, men er til Guds ære, så Guds Son skal bli herleggjord gjennom han.»
ἀκούσας δὲ ὁ Ἰησοῦς εἶπεν· Αὕτη ἡ ἀσθένεια οὐκ ἔστιν πρὸς θάνατον ἀλλʼ ὑπὲρ τῆς δόξης τοῦ θεοῦ ἵνα δοξασθῇ ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ διʼ αὐτῆς.
Jesus elska Marta og syster hennar og Lasarus.
ἠγάπα δὲ ὁ Ἰησοῦς τὴν Μάρθαν καὶ τὴν ἀδελφὴν αὐτῆς καὶ τὸν Λάζαρον.
Deretter sa han til læresveinane: «Lat oss fara til Judea att.»
ἔπειτα μετὰ τοῦτο λέγει τοῖς μαθηταῖς· Ἄγωμεν εἰς τὴν Ἰουδαίαν πάλιν.
Læresveinane sa til han: «Rabbi, nettopp no prøvde jødane å steina deg, og så vil du fara dit att?»
λέγουσιν αὐτῷ οἱ μαθηταί· Ῥαββί, νῦν ἐζήτουν σε λιθάσαι οἱ Ἰουδαῖοι, καὶ πάλιν ὑπάγεις ἐκεῖ;
Jesus svara: «Er det ikkje tolv timar i dagen? Den som går om dagen, snublar ikkje, for han ser lyset frå denne verda.
ἀπεκρίθη Ἰησοῦς· Οὐχὶ δώδεκα ⸂ὧραί εἰσιν⸃ τῆς ἡμέρας; ἐάν τις περιπατῇ ἐν τῇ ἡμέρᾳ, οὐ προσκόπτει, ὅτι τὸ φῶς τοῦ κόσμου τούτου βλέπει·
Men den som går om natta, snublar, for han har ikkje lyset i seg.»
ἐὰν δέ τις περιπατῇ ἐν τῇ νυκτί, προσκόπτει, ὅτι τὸ φῶς οὐκ ἔστιν ἐν αὐτῷ.
Dette sa han, og så sa han til dei: «Lasarus, venen vår, har sovna, men eg går for å vekkja han.»
ταῦτα εἶπεν, καὶ μετὰ τοῦτο λέγει αὐτοῖς· Λάζαρος ὁ φίλος ἡμῶν κεκοίμηται, ἀλλὰ πορεύομαι ἵνα ἐξυπνίσω αὐτόν.
Læresveinane sa til han: «Herre, søv han, så blir han frisk.»
εἶπαν οὖν οἱ μαθηταὶ ⸀αὐτῷ· Κύριε, εἰ κεκοίμηται σωθήσεται.
Men Jesus hadde tala om døden hans. Dei trudde han tala om vanleg søvn.
εἰρήκει δὲ ὁ Ἰησοῦς περὶ τοῦ θανάτου αὐτοῦ. ἐκεῖνοι δὲ ἔδοξαν ὅτι περὶ τῆς κοιμήσεως τοῦ ὕπνου λέγει.
Og for dykkar skuld er eg glad at eg ikkje var der, så de kan koma til tru. Men lat oss gå til han.»
καὶ χαίρω διʼ ὑμᾶς, ἵνα πιστεύσητε, ὅτι οὐκ ἤμην ἐκεῖ· ἀλλὰ ἄγωμεν πρὸς αὐτόν.
Tomas, som vart kalla Didymos, sa til dei andre læresveinane: «Lat oss gå, vi òg, så vi kan døy saman med han.»
εἶπεν οὖν Θωμᾶς ὁ λεγόμενος Δίδυμος τοῖς συμμαθηταῖς· Ἄγωμεν καὶ ἡμεῖς ἵνα ἀποθάνωμεν μετʼ αὐτοῦ.
Då Jesus kom, fann han at Lasarus alt hadde lege fire dagar i grava.
Ἐλθὼν οὖν ὁ Ἰησοῦς εὗρεν αὐτὸν τέσσαρας ⸂ἤδη ἡμέρας⸃ ἔχοντα ἐν τῷ μνημείῳ.
Betania låg nær Jerusalem, om lag femten stadiar unna.
ἦν δὲ ⸀ἡ Βηθανία ἐγγὺς τῶν Ἱεροσολύμων ὡς ἀπὸ σταδίων δεκαπέντε.
Mange av jødane hadde kome til Marta og Maria for å trøysta dei i sorga over bror deira.
⸂πολλοὶ δὲ⸃ ἐκ τῶν Ἰουδαίων ἐληλύθεισαν πρὸς ⸀τὴν Μάρθαν καὶ ⸀Μαριὰμ ἵνα παραμυθήσωνται αὐτὰς περὶ τοῦ ⸀ἀδελφοῦ.
Då Marta fekk høyra at Jesus kom, gjekk ho og møtte han. Men Maria vart sitjande heime.
ἡ οὖν Μάρθα ὡς ἤκουσεν ὅτι Ἰησοῦς ἔρχεται ὑπήντησεν αὐτῷ· ⸀Μαρία δὲ ἐν τῷ οἴκῳ ἐκαθέζετο.
Marta sa til Jesus: «Herre, hadde du vore her, hadde ikkje bror min døydd.
εἶπεν οὖν ⸀ἡ Μάρθα πρὸς ⸀τὸν Ἰησοῦν· Κύριε, εἰ ἦς ὧδε ⸂οὐκ ἂν ἀπέθανεν ὁ ἀδελφός μου⸃·
Marta sa til han: «Eg veit at han skal stå opp att i oppstoda på den siste dagen.»
λέγει αὐτῷ ⸀ἡ Μάρθα· Οἶδα ὅτι ἀναστήσεται ἐν τῇ ἀναστάσει ἐν τῇ ἐσχάτῃ ἡμέρᾳ.
Jesus sa til henne: «Eg er oppstoda og livet. Den som trur på meg, skal leva om han så døyr.
εἶπεν αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς· Ἐγώ εἰμι ἡ ἀνάστασις καὶ ἡ ζωή· ὁ πιστεύων εἰς ἐμὲ κἂν ἀποθάνῃ ζήσεται,
Og kvar den som lever og trur på meg, skal aldri i æva døy. Trur du dette?»
καὶ πᾶς ὁ ζῶν καὶ πιστεύων εἰς ἐμὲ οὐ μὴ ἀποθάνῃ εἰς τὸν αἰῶνα· πιστεύεις τοῦτο;
Ho sa til han: «Ja, Herre, eg trur at du er Messias, Guds Son, han som skal koma til verda.»
λέγει αὐτῷ· Ναί, κύριε· ἐγὼ πεπίστευκα ὅτι σὺ εἶ ὁ χριστὸς ὁ υἱὸς τοῦ θεοῦ ὁ εἰς τὸν κόσμον ἐρχόμενος.
Då ho hadde sagt dette, gjekk ho og kalla på Maria, syster si, og kviskra til henne: «Meisteren er her og spør etter deg.»
Καὶ ⸀τοῦτο εἰποῦσα ἀπῆλθεν καὶ ἐφώνησεν ⸀Μαριὰμ τὴν ἀδελφὴν αὐτῆς λάθρᾳ εἰποῦσα· Ὁ διδάσκαλος πάρεστιν καὶ φωνεῖ σε.
Då Maria høyrde det, reiste ho seg straks og gjekk til han.
ἐκείνη ⸀δὲ ὡς ἤκουσεν ⸀ἠγέρθη ταχὺ καὶ ⸀ἤρχετο πρὸς αὐτόν·
Jesus var enno ikkje komen inn i landsbyen, men var på staden der Marta hadde møtt han.
οὔπω δὲ ἐληλύθει ὁ Ἰησοῦς εἰς τὴν κώμην, ἀλλʼ ἦν ⸀ἔτι ἐν τῷ τόπῳ ὅπου ὑπήντησεν αὐτῷ ἡ Μάρθα.
Då jødane som var i huset hos henne og trøysta henne, såg at Maria reiste seg brått og gjekk ut, følgde dei etter henne. Dei trudde ho gjekk til grava for å gråta der.
οἱ οὖν Ἰουδαῖοι οἱ ὄντες μετʼ αὐτῆς ἐν τῇ οἰκίᾳ καὶ παραμυθούμενοι αὐτήν, ἰδόντες τὴν ⸀Μαριὰμ ὅτι ταχέως ἀνέστη καὶ ἐξῆλθεν, ἠκολούθησαν αὐτῇ ⸀δόξαντες ὅτι ὑπάγει εἰς τὸ μνημεῖον ἵνα κλαύσῃ ἐκεῖ.
Då Maria kom dit Jesus var og fekk sjå han, fall ho ned for føtene hans og sa: «Herre, hadde du vore her, hadde ikkje bror min døydd.»
ἡ οὖν ⸀Μαριὰμ ὡς ἦλθεν ὅπου ⸀ἦν Ἰησοῦς ἰδοῦσα αὐτὸν ἔπεσεν αὐτοῦ ⸀πρὸς τοὺς πόδας, λέγουσα αὐτῷ· Κύριε, εἰ ἦς ὧδε οὐκ ἄν ⸂μου ἀπέθανεν⸃ ὁ ἀδελφός.
Då Jesus såg henne gråta, og såg at jødane som var med henne, også gråt, vart han opprørt i ånda og skaka i sitt indre.
Ἰησοῦς οὖν ὡς εἶδεν αὐτὴν κλαίουσαν καὶ τοὺς συνελθόντας αὐτῇ Ἰουδαίους κλαίοντας ἐνεβριμήσατο τῷ πνεύματι καὶ ἐτάραξεν ἑαυτόν,
Jesus gret.
ἐδάκρυσεν ὁ Ἰησοῦς.
Men nokre av dei sa: «Kunne ikkje han som opna auga på den blinde, ha hindra at denne mannen døydde?»
τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν εἶπαν· Οὐκ ἐδύνατο οὗτος ὁ ἀνοίξας τοὺς ὀφθαλμοὺς τοῦ τυφλοῦ ποιῆσαι ἵνα καὶ οὗτος μὴ ἀποθάνῃ;
Jesus var igjen opprørt i sitt indre og gjekk til grava. Det var ei hole, og ein stein låg framfor opninga.
Ἰησοῦς οὖν πάλιν ἐμβριμώμενος ἐν ἑαυτῷ ἔρχεται εἰς τὸ μνημεῖον· ἦν δὲ σπήλαιον, καὶ λίθος ἐπέκειτο ἐπʼ αὐτῷ.
Jesus sa: «Ta bort steinen!» Marta, syster til den døde, sa til han: «Herre, det luktar alt, for han har lege der i fire dagar.»
λέγει ὁ Ἰησοῦς· Ἄρατε τὸν λίθον. λέγει αὐτῷ ἡ ἀδελφὴ τοῦ ⸀τετελευτηκότος Μάρθα· Κύριε, ἤδη ὄζει, τεταρταῖος γάρ ἐστιν.
Jesus sa til henne: «Sa eg ikkje at om du trur, skal du få sjå Guds herlegdom?»
λέγει αὐτῇ ὁ Ἰησοῦς· Οὐκ εἶπόν σοι ὅτι ἐὰν πιστεύσῃς ⸀ὄψῃ τὴν δόξαν τοῦ θεοῦ;
Så tok dei bort steinen. Jesus lyfte blikket mot himmelen og sa: «Far, eg takkar deg fordi du har høyrt meg.
ἦραν οὖν τὸν ⸀λίθον. ὁ δὲ Ἰησοῦς ἦρεν τοὺς ὀφθαλμοὺς ἄνω καὶ εἶπεν· Πάτερ, εὐχαριστῶ σοι ὅτι ἤκουσάς μου,
Eg visste at du alltid høyrer meg. Men eg sa det for folket som står her, så dei skal tru at du har sendt meg.»
ἐγὼ δὲ ᾔδειν ὅτι πάντοτέ μου ἀκούεις· ἀλλὰ διὰ τὸν ὄχλον τὸν περιεστῶτα εἶπον, ἵνα πιστεύσωσιν ὅτι σύ με ἀπέστειλας.
Då han hadde sagt dette, ropa han med høg røyst: «Lasarus, kom ut!»
καὶ ταῦτα εἰπὼν φωνῇ μεγάλῃ ἐκραύγασεν· Λάζαρε, δεῦρο ἔξω.
Då kom den døde ut, med føter og hender bundne med gravbind og med eit tørkle over andletet. Jesus sa til dei: «Løys han og lat han gå!»
⸀ἐξῆλθεν ὁ τεθνηκὼς δεδεμένος τοὺς πόδας καὶ τὰς χεῖρας κειρίαις, καὶ ἡ ὄψις αὐτοῦ σουδαρίῳ περιεδέδετο. λέγει ⸂αὐτοῖς ὁ Ἰησοῦς⸃· Λύσατε αὐτὸν καὶ ἄφετε ⸀αὐτὸν ὑπάγειν.
Mange av jødane som var komne til Maria og hadde sett det Jesus gjorde, kom til tru på han.
Πολλοὶ οὖν ἐκ τῶν Ἰουδαίων, οἱ ἐλθόντες πρὸς τὴν ⸀Μαριὰμ καὶ θεασάμενοι ⸀ἃ ⸀ἐποίησεν, ἐπίστευσαν εἰς αὐτόν·
Men nokre av dei gjekk til farisearane og fortalde dei kva Jesus hadde gjort.
τινὲς δὲ ἐξ αὐτῶν ἀπῆλθον πρὸς τοὺς Φαρισαίους καὶ εἶπαν αὐτοῖς ἃ ⸀ἐποίησεν Ἰησοῦς.
Overprestane og farisearane kalla saman Rådet og sa: «Kva skal vi gjera? Denne mannen gjer mange teikn.
συνήγαγον οὖν οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι συνέδριον, καὶ ἔλεγον· Τί ποιοῦμεν ὅτι οὗτος ὁ ἄνθρωπος πολλὰ ⸂ποιεῖ σημεῖα⸃;
Lèt vi han halda på slik, kjem alle til å tru på han. Då kjem romarane og tek frå oss både den heilage staden og folket vårt.
ἐὰν ἀφῶμεν αὐτὸν οὕτως, πάντες πιστεύσουσιν εἰς αὐτόν, καὶ ἐλεύσονται οἱ Ῥωμαῖοι καὶ ἀροῦσιν ἡμῶν καὶ τὸν τόπον καὶ τὸ ἔθνος.
Ein av dei, Kaifas, som var øvsteprest det året, sa til dei: «De skjønar ingenting!
εἷς δέ τις ἐξ αὐτῶν Καϊάφας, ἀρχιερεὺς ὢν τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνου, εἶπεν αὐτοῖς· Ὑμεῖς οὐκ οἴδατε οὐδέν,
De tenkjer ikkje på at det er betre for dykk at eitt menneske døyr for folket, enn at heile folket går til grunne.»
οὐδὲ ⸀λογίζεσθε ὅτι συμφέρει ⸀ὑμῖν ἵνα εἷς ἄνθρωπος ἀποθάνῃ ὑπὲρ τοῦ λαοῦ καὶ μὴ ὅλον τὸ ἔθνος ἀπόληται.
Dette sa han ikkje av seg sjølv, men fordi han var øvsteprest det året, profeterte han at Jesus skulle døy for folket.
τοῦτο δὲ ἀφʼ ἑαυτοῦ οὐκ εἶπεν, ἀλλὰ ἀρχιερεὺς ὢν τοῦ ἐνιαυτοῦ ἐκείνου ἐπροφήτευσεν ὅτι ἔμελλεν Ἰησοῦς ἀποθνῄσκειν ὑπὲρ τοῦ ἔθνους,
Ja, ikkje berre for folket, men for å samla til eitt dei Guds born som er spreidde rundt omkring.
καὶ οὐχ ὑπὲρ τοῦ ἔθνους μόνον, ἀλλʼ ἵνα καὶ τὰ τέκνα τοῦ θεοῦ τὰ διεσκορπισμένα συναγάγῃ εἰς ἕν.
Frå den dagen la dei planar om å drepa han.
ἀπʼ ἐκείνης οὖν τῆς ἡμέρας ⸀ἐβουλεύσαντο ἵνα ἀποκτείνωσιν αὐτόν.
Difor gjekk ikkje Jesus lenger ope omkring mellom jødane, men drog bort derifrå til ein by som heitte Efraim, i nærleiken av øydemarka. Der vart han verande saman med læresveinane.
⸂Ὁ οὖν Ἰησοῦς⸃ οὐκέτι παρρησίᾳ περιεπάτει ἐν τοῖς Ἰουδαίοις, ἀλλὰ ἀπῆλθεν ἐκεῖθεν εἰς τὴν χώραν ἐγγὺς τῆς ἐρήμου, εἰς Ἐφραὶμ λεγομένην πόλιν, κἀκεῖ ⸀ἔμεινεν μετὰ τῶν ⸀μαθητῶν.
Det var snart påske, jødane si høgtid, og mange drog opp til Jerusalem frå landsbygda før påske for å reinsa seg.
Ἦν δὲ ἐγγὺς τὸ πάσχα τῶν Ἰουδαίων, καὶ ἀνέβησαν πολλοὶ εἰς Ἱεροσόλυμα ἐκ τῆς χώρας πρὸ τοῦ πάσχα ἵνα ἁγνίσωσιν ἑαυτούς.
Dei leita etter Jesus, og medan dei stod i tempelet, sa dei til kvarandre: «Kva trur de? Kjem han til høgtida eller ikkje?»
ἐζήτουν οὖν τὸν Ἰησοῦν καὶ ἔλεγον μετʼ ἀλλήλων ἐν τῷ ἱερῷ ἑστηκότες· Τί δοκεῖ ὑμῖν; ὅτι οὐ μὴ ἔλθῃ εἰς τὴν ἑορτήν;
Overprestane og farisearane hadde gjeve ordre om at dersom nokon fekk vita kvar han var, skulle dei melda frå, så dei kunne gripa han.
δεδώκεισαν ⸀δὲ οἱ ἀρχιερεῖς καὶ οἱ Φαρισαῖοι ⸀ἐντολὰς ἵνα ἐάν τις γνῷ ποῦ ἐστιν μηνύσῃ, ὅπως πιάσωσιν αὐτόν.
←→